Ingenieursbureaus

Ingenieursbureaus leveren technisch advies over constructieberekeningen, haalbaarheid, (fysieke) veiligheid, installaties en IT, gerelateerd aan de gebouwde omgeving. Steeds meer ingenieursbureaus leveren ook advies op het gebied van stedenbouwkunde, ruimtelijke ontwikkeling, milieu en mobiliteit. De overheid, projectontwikkelaars en aannemers zijn de belangrijkste opdrachtgevers voor ingenieursbureaus.

Voor deze branche deelt de Rabobank recente cijfers en trends. We bespreken de ontwikkelingen op het gebied van:

Markt ontwikkelt zich positief

De markt voor ingenieursbureaus ontwikkelt zich positief. De omzet stijgt en orderportefeuilles raken vol. Er is weer vraag naar nieuwe werknemers, hoewel die steeds lastiger zijn te vinden.

De tarieven staan nog steeds onder druk. Dit wordt mede veroorzaakt door zelfstandigen en eenmanszaken, die stevig concurreren. Ook zijn er andere zakelijke dienstverleners (onder meer consultants) die zich in de branche begeven met eigen adviesdiensten. Ingenieursbureaus moeten de toegevoegde waarde van hun diensten beter zichtbaar maken. Bijvoorbeeld door een integraal plan van aanpak, waardoor de aangedragen oplossing ook kan worden gerealiseerd. Daarbij gaat het zowel om de technische oplossing als om het bedenken van het proces om tot de beste oplossing te komen.

Innovatieve oplossingen
Projecten worden integraal op de markt gezet, waarbij de ingenieur in toenemende mate als onderdeel van consortia met aannemers wordt uitgedaagd om met conceptuele en innovatieve oplossingen voor bouw- en infrawerken te komen.

Belangrijke uitgangspunten daarbij zijn:

  • duurzaamheid
  • klimaatadaptatie
  • circulariteit

Veranderende werkzaamheden
Het traditionele reken- en tekenwerk wordt verder geautomatiseerd en gedigitaliseerd. Dit werk verdwijnt in toenemende mate naar lagelonenlanden, met als gevolg dat het aantal kleinere bureaus afneemt.

Met consultancydiensten dragen ingenieurs bij aan uitdagingen als:

  • schone energievoorziening
  • energiezuinige gebouwen
  • slimme steden
  • toekomstbestendige infrastructuur

Economie

Ingenieursbureaus profiteren van de economische groei in Nederland en daarbuiten. Sommige, meer internationaal georiënteerde bureaus, hebben het lastiger vanwege de afhankelijkheid van minder sterk presterende regio’s (zoals het Midden-Oosten) of eindmarkten (bijvoorbeeld de olie- en gassector).

Kansrijke niches
Ingenieursbureaus zijn continu bezig het accent te verleggen naar meer kansrijke niches. Kansrijk zijn bijvoorbeeld ontwikkelende markten in Azië met een opkomende middenklasse. Toenemende welvaart en urbanisatie stuwen de vraag naar ingenieursdiensten, onder andere op het gebied van slimme huisvesting en schoon drinkwater.

Druk op tarieven
De druk op tarieven is nog altijd hoog. Veel bureaus zien daarom wel hun omzet toenemen, maar de marge slechts langzaamaan verbeteren. Door prijsdruk en concurrentiedruk vanuit adviesbureaus en aannemers zoeken ingenieurs naar mogelijkheden voor expansie of consolidatie (buitenland, nieuwe niches). Dit vindt vaak plaats door strategische partnerships of fusies en overnames. Het realiseren van synergie is vaak een uitdaging.

Complexiteit opdrachten
De mate van complexiteit van opdrachten neem toe. Deze complexiteit vraagt om een continue instroom van goed gekwalificeerde en hoogopgeleide medewerkers. Door structurele samenwerkingsverbanden met onderwijsinstellingen aan te gaan kunnen bedrijven hun kennis up-to-date houden en zijn er betere kansen om afstudeerders vroegtijdig te binden. Veel bureaus zetten hierop in.

Duurzaamheid

Door verstedelijking en klimaatverandering stijgt de vraag naar duurzame oplossingen.

Zo stijgt bijvoorbeeld de vraag naar:

  • ontwerpen van installaties voor schoon drinkwater
  • gebouwontwerpen waarbij efficiënt en duurzaam gebruik wordt gemaakt van materialen (wat leidt tot minder energieverbruik)
  • een ontwerp voor dijkversterking ten behoeve van hoogwaterbescherming

Publieke opdrachtgevers
Bij publieke opdrachtgevers neemt de behoefte aan nieuw beleid en wet- en regelgeving toe, om duurzaamheid en circulariteit in de gebouwde omgeving te bevorderen. Ingenieursbureaus kunnen hier met hun dienstverlening op inspelen door een bijdrage te leveren aan bijvoorbeeld de ontwikkeling van duurzame inkoopprincipes bij aanbestedingen.

Private sector
Circulariteit en duurzaamheid krijgen ook in de private sector een centrale rol. Ingenieurs leggen het fundament voor nieuwe duurzame ontwerpcriteria voor bijvoorbeeld gebouwen en ontwikkelen tools om circulariteit meetbaar te maken.

Innovatie

Digitalisering en nieuwe technologieën bieden kansen voor ingenieurs. Zo helpen bijvoorbeeld virtualreality-simulaties, 3D-laserscanning met drones en Bouw Informatie Modellering (BIM) de ingenieur om betere validaties te doen.

BIM is een belangrijke technologische innovatie met grote invloed op het ontwerpproces, waardoor de ketenpartners in de bouw optimaal kunnen communiceren. Ook kunnen zij met de bovengenoemde ontwikkelingen scenario's doorrekenen en met betere ontwerpen en adviezen komen. Dit kan zeer waardevol zijn voor bijvoorbeeld aardbevingsbestendige gebouwen. Realtime-monitoring van een gebouw door middel van sensoren geeft daarbij nieuwe inzichten die een ingenieur wederom kan inzetten voor optimalisatie van het ontwerp. 

Nieuwe technologieën benutten
Het beter kunnen aantonen van toegevoegde waarde en de verzakelijking en juridisering in de markt, zetten druk om te innoveren. Vanuit hun technische oriëntatie zijn ingenieursbureaus goed in staat om nieuwe technologieën te omarmen en te benutten. Innovaties op basis van toepassing van nieuwe technologieën vragen de nodige investeringen en aanlooptijd. De uitdaging is om kritisch te blijven ten aanzien van het aantal eindmarkten en specialismes waarin men wil innoveren.

Maatschappij

In landen en regio's waar urbanisatie zich steeds duidelijker manifesteert is er grote behoefte aan integrale oplossingen. Binnen de beperkingen van de stedelijke ruimte moet er bijvoorbeeld op een slimme manier worden nagedacht over de behoefte aan nieuwe woningen. Dit brengt namelijk ook direct vraagstukken met zich mee op het gebied van:

  • energievoorziening
  • afvalmanagement
  • mobiliteit

Ingenieurs zijn in staat om in dit soort gebiedsontwikkelingsvraagstukken een leidende rol te spelen.

Wet- en regelgeving

Er is een grote diversiteit aan wet- en regelgeving waarmee ingenieursbureaus rekening dienen te houden, afhankelijk van de sector en de eindklant voor wie men werkt. In de petrochemische sector gelden bijvoorbeeld specifieke regels, veiligheidsnormen en kwaliteitsnormen. Daardoor is het niet mogelijk om een totaaloverzicht te geven van nieuwe wet- en regelgeving.

Geïntegreerde contractvormen
Ingenieurs participeren steeds vaker in geïntegreerde contractvormen gebaseerd op Europese aanbestedingsnormen. Daarmee wordt druk op hen uitgeoefend om bredere of onbeperkte aansprakelijkheid te accepteren.

De Nieuwe Regeling (DNR)
Ingenieurs versterken hun positie als ze aan opdrachtgevers eigen (DNR-)voorwaarden voorleggen. Deze bestaan uit algemene branchevoorwaarden voor de gebouwde omgeving, op het gebied van ontwerp, advies en organisatie.

Aanbod Rabobank

Rabobank als maatschappelijk partner
Rabo Real Estate Finance heeft drie kernthema's benoemd: duurzaamheid, transformatie en innovatie. Op deze onderwerpen richt ons onderzoek zich en hebben wij partnerships gevormd.

  • Duurzaamheid: partnership met de Dutch Green Building Council, MVO Nederland en GRESB (wereldwijde benchmark voor financiers bij duurzaam vastgoedbeleid).
  • Transformatie: kennispartner van Madaster (openbaar digitaal platform voor materialenpaspoorten en circulair bouwen).
  • Innovatie: onder meer partnership met Holland ConTech en PropTech.

Op het gebied van transformatie van vastgoed is de Rabobank leidend in Nederland.

Lees over de successen van transformatie in de vastgoedsector

Wij ondersteunen innovatie in de markt, onder andere door de Rabo Vastgoedprijs.

Verder is de Rabobank gesprekspartner en sparringpartner voor brancheorganisaties en belangenverenigingen. Zo is de Rabobank onder andere vertegenwoordigd in de besturen en vakgroepen van:

  • De Bouwcampus (stichting die vernieuwing in de gebouwde omgeving aanjaagt)
  • NRP (platform voor transformatie en renovatie)
  • LHC (Lighthouse Club Nederland, vereniging voor bouwprofessionals)
  • RICS (Royal Institution of Chartered Surveyors)
  • IVBN (Vereniging van Institutionele Beleggers in Vastgoed)

Wij ondersteunen (wetenschappelijk) onderzoek van onder andere:

  • Amsterdam School of Real Estate (ASRE)
  • Tias Business School
  • TU Delft (programma Stichting Kennis Gebiedsontwikkeling)

De Rabobank is via de Bouwcampus betrokken bij de uitwerking van de Bouwagenda, die zich richt op een toekomstbestendige, duurzame en circulair gebouwde omgeving. Ook de toekomstbestendigheid van de bouwsector is daarbij onderwerp van gesprek.

De Rabobank werkt samen met GreenHome, een initiatief om duurzame verbeteringen aan woningen te realiseren. De bank brengt aanbieders uit haar netwerk samen met woningbezitters.

Lees meer over de samenwerking met GreenHome

Laatste update: januari 2018

Gerelateerde branches

Burgerlijke en utiliteitsbouw

Installatiebedrijven

Schildersbedrijven

Contact

Rabobank