De zeven manieren om cashflowproblemen te voorkomen

Het is een horrorscenario: je onderneming groeit snel en noteert een keurige winst, maar opeens kun je de rekeningen niet meer betalen. Je bankrekening is leeg en je hebt je kredietlimiet bereikt. Financieel expert Hinrich Slobbe ziet het regelmatig gebeuren. Wat gaat er mis? Slobbe zet de belangrijkste oorzaken voor cashflowproblemen op een rij en geeft tips hoe je dit oplost.

Na het lezen weet je:

  • hoe je als groeiend bedrijf in geldnood kunt raken
  • wat ‘copieus hobbyisme’ is en hoe het jouw onderneming in de problemen kan brengen
  • wat je kunt doen om cashflowproblemen te voorkomen
Hinrich Slobbe

Hinrich Slobbe

Hinrich Slobbe werkt als trainer bij de Coöperatiefabriek en verzorgt de masterclass Financieel Management binnen de Rabo miniMaster Ondernemers. Hij adviseert managers en ondernemers op het gebied van budgetteren, financiering, waardebepaling en werkkapitaalbeheersing.

1. Cashflowproblemen door te smalle marges

“Smalle marges zijn het basisprobleem in het mkb”, stelt Slobbe. “Ondernemers kopen te duur in of verkopen te goedkoop. Ze maken kosten, maar kunnen of durven die niet in rekening te brengen bij hun klanten.” Het gevolg: cashflowproblemen. Er komt te weinig cash binnen om rente, belastingen, vervangingsinvesteringen en een fatsoenlijk dividend te betalen.

Daarnaast hebben de meeste ondernemers maar beperkt financieel inzicht in hun bedrijf. Ze houden hun inkomsten en uitgaven alleen op totaalniveau bij, waardoor ze bijvoorbeeld niet zien bij welke klanten of producten het bijvoorbeeld niet goed gaat.

Problemen met cash - Wat kun je er aan doen

Wat je eraan kunt doen

Om deze problemen op te lossen, moet je de marges verhogen. Dat is natuurlijk gemakkelijker gezegd dan gedaan. Toch kun je bijvoorbeeld eens kritisch naar je tarieven kijken. Zou je die kunnen verhogen? 

“Maak je boekhouding transparant. Zorg ervoor dat je op detailniveau – bijvoorbeeld per product en klantgroep – kunt zien wat je verdient. Zo kun je gericht sturen: winstgevende activiteiten breid je uit, verliesgevende bouw je af. Dit draagt bij aan een gezonde cashflow.”

2. Oplopende debiteuren en voorraden

Verkoop je meer? Dan moet je ook meer inkopen, heb je een grotere voorraad en een groeiend bedrag dat uitstaat bij debiteuren.“Fijn, kun je als ondernemer denken: meer werkkapitaal!”, zegt Slobbe. “Maar hierdoor kun je wel cashflowproblemen krijgen. Elke euro die in voorraad of debiteuren zit, staat niet op je rekening.”

Heb je smalle marges en haal je een groot deel van je omzet bij organisaties die laat betalen? Vooral dan kan je cashtekort snel oplopen. “Dan lijk je op papier heel winstgevend, maar merk je er in je kassa weinig van. Dat zijn de bedrijven die failliet gaan door hun groei. Ze verkopen als een malle, maar ontvangen veel te weinig geld. Terwijl de rekeningen wel blijven binnenkomen.”

Problemen met cash - Wat kun je er aan doen

Wat je eraan kunt doen

Worden je cashflowproblemen voornamelijk veroorzaakt door oplopende debiteuren en te grote voorraden? Dit zijn volgens Slobbe de vier belangrijkste manieren om een cashtekort te voorkomen:

  • “Maak scherpe betaalafspraken met je klanten en wees consequent bij de opvolging van niet betaalde facturen. Op die manier zul je zien dat debiteuren je sneller gaan betalen.
  • “Ga na of je toeleveranciers bereid zijn mee te betalen aan je groei. Vertel hen dat je met een probleem zit bij het financieren van je debiteuren of voorraad.”
  • Verbeter je voorraadbeheer. Breng in beeld wat de fast en de slow movers zijn en stuur daarop. Misschien is het verstandig om je assortiment aan te passen.”
  • “Vraag financiering aan. Banken bieden verschillende oplossingen voor werkkapitaal.” Denk bijvoorbeeld aan rekening courant krediet en factoring.

Je cashflow verbeteren: check wat het je kan opleveren

Gezond financieren van groei - Oplopende voorraad

3. Cashtekort door te veel ‘vastzittend’ geld

In het verlengde van het vorige punt: elke euro die vastzit in machines of voertuigen, staat niet op je rekening. Terwijl je dat geld misschien goed kunt gebruiken om je personeel of leveranciers te betalen of om je debiteuren voor te financieren. 

“Fijn om dit soort investeringen uit je eigen middelen te doen, maar je kunt ook overdrijven”, vindt Slobbe. “Investeringen horen bij groei, maar zorg dat je voldoende reserves houdt om de andere kosten van groei te kunnen betalen.”

Problemen met cash - Wat kun je er aan doen

Wat je eraan kunt doen

Met financial lease kun je investeren in vrijwel alle apparaten en voertuigen zonder dat je in één keer een groot bedrag kwijt bent. Je kunt het volledige bedrag van een bedrijfsmiddel financieren en je betaalt gespreid terug. “Zo houd je de financiële speelruimte die het makkelijker maakt om te groeien.”

Lees hoe financial lease werkt

4. Uit de hand lopende vervangingsinvesteringen

“Je moet eens zien hoe vaak bij faillissementsveilingen gloednieuwe kantoormeubelen worden aangeboden. Gekocht in het jaar voordat het bedrijf failliet ging.” Slobbe noemt het overvloedig hobbyisme waarbij uit enthousiasme onnodige aankopen worden gedaan voor het bedrijf. 

“Op zich is er niks mis met vervangingsinvesteringen. “Maar er zijn ondernemers die te graag investeren. Die geld uitgeven aan spullen die niet noodzakelijk zijn. Of te snel vervangen.”

Problemen met cash - Wat kun je er aan doen

Wat je eraan kunt doen

“Niet meer dit soort uitgaven doen”, zegt Slobbe lachend. “Maar een ondernemer die te gretig is, laat zich moeilijk afremmen. Zelf pas ik altijd het vierogenprincipe toe. Zoek iemand die je enthousiasme kan afremmen en laat hem of haar kritisch meekijken bij elke euro die je investeert.”

5. Te veel geld overgeboekt naar de privérekening

“Dit ligt in het verlengde van de overdreven vervangingsinvesteringen”, legt Slobbe uit. “Het heeft ook te maken met enthousiasme, maar dan in de privésfeer. Dan krijg je dat sommige ondernemers te veel geld uit hun bedrijf halen en zo cashflowproblemen krijgen.”

“Je ziet het misgaan als hier geld voor wordt gebruikt dat nodig is voor de gezondheid van de onderneming. Denk hierbij bijvoorbeeld aan het betalen van rente, aflossing, noodzakelijke investeringen en de toename van voorraden en debiteuren.”

Problemen met cash - Wat kun je er aan doen

Wat je eraan kunt doen

“Ik zou zeggen: zorg in elk geval dat er altijd een extra paar ogen meekijkt dat je kan corrigeren. Een voorzichtige partner bijvoorbeeld, die je als ondernemer een beetje in het gareel houdt. Helaas komt het omgekeerde ook voor: dat de partner juist degene is die de ondernemer aanzet tot extra privé-opnamen.”

6. Verrast door de belastingaanslag

Als je omzet en winst groeien, betekent dat ook dat je extra moet betalen aan de belastingdienst. Toch komt het voor dat ondernemers verrast worden als ze het te betalen bedrag onderaan de streep zien, merkt Slobbe. 

“Sommige mkb’ers leven bij de dag, die denken niet na over belasting betalen. Ze zien grote sommen geld binnenkomen en gaan daarnaar leven. Zo bouwen ze een belastingschuld op zonder het door te hebben. In de jaren erna hebben ze een probleem.”

Problemen met cash - Wat kun je er aan doen

Wat je eraan kunt doen

“Zorg in elk geval dat je boekhouding op orde is, zodat je tijdig weet hoeveel geld je opzij moet zetten voor de belasting. Een goede adviseur zal je hierop wijzen.”

Lees meer over zakelijk financieren bij de Rabobank

7. Cashflowproblemen door ongezonde financiering

Je cashflow kan in gevaar komen doordat je elke maand te veel rente of aflossing moet betalen. Hoe dit komt? Slobbe noemt twee voorbeelden: “Stel je hebt voor een variabele rente gekozen en de rente stijgt ineens. Of er is een verkeerde financieringsvorm gekozen, met een te korte looptijd.”

Problemen met cash - Wat kun je er aan doen

Wat je eraan kunt doen

“Zorg voor een financiering met een rentestructuur en looptijd die past bij de investering die je gaat doen. En denk ook aan het afdekken van de risico’s.” Bij de Rabobank vind je een breed assortiment aan financieringsoplossingen. Onze adviseurs kijken graag met je mee naar een oplossing die past bij jouw bedrijf en plan.

Lees meer over zakelijk financieren bij de Rabobank