Beurzen stevig in de min door nieuwe maatregelen
De aanhoudende verspreiding van het coronavirus buiten China en de maatregelen die overheden nemen om deze verspreiding te remmen, hebben geleid tot historisch grote dalingen op de beurzen. Vooral het tempo waarmee de besmettingen in Europa toenemen, zorgt voor onzekerheid. In Azië, waar relatief vroeg stevige maatregelen zijn genomen door de eerdere ervaring met SARS, zien we juist stabilisatie van het aantal besmettingen.

Om het tempo van besmettingen in Europa beheersbaar te houden voor het zorgsysteem, zijn ook hier stevigere maatregelen genomen. De recente ontwikkelingen in Nederland en de omringende landen zijn daar een voorbeeld van. In de komende tijd volgen mogelijk meer maatregelen.


Grote economische impact van corona in 2020
De volatiliteit op de beurzen zal voorlopig aanhouden, zolang het tempo van het aantal nieuwe besmettingen in Europa toeneemt en overheden en centrale banken nieuwe maatregelen nemen. Zo maakte de wereldaandelenindex na de aankondiging van het reisverbod voor Europeanen naar de Verenigde Staten de sterkste daling op één dag door sinds 1987. Met een daling van bijna 10% in euro behoort vorige week donderdag tot de slechtste dagen in 100 jaar tijd. Op 16 maart daalden de Amerikaanse beurzen ook stevig, met dalingen van meer dan 10%.

Deze dalingen komen bovenop de daling die het coronavirus en de olieprijsschok al hadden veroorzaakt. Waar medio februari nog een recordstand werd bereikt voor de aandelenwereldindex, is deze index sinds de top van februari met circa 30% in waarde gedaald. Dat de aandelenmarkten in slechts drie weken tijd een dergelijke daling doormaken, geeft aan hoe onzeker de situatie op dit moment is. Overheden nemen buitengewone maatregelen om het virus in te dammen, maar die hebben een hoge economische prijs.

Hoe langer dit duurt, hoe groter de pijn. Dat de wereldeconomie dit jaar geraakt wordt, is een feit. Maar het verloop is op dit moment onduidelijk en sterk afhankelijk van hoe snel de verspreiding van het coronavirus wordt tegengehouden. Op dit moment gaan we voor de wereldeconomie uit van een groei in 2020 die 1,3%-punt lager uitvalt dan voor de virusschok. In het vierde kwartaal van dit jaar en in 2021 is naar verwachting sprake van inhaalgroei.


Stevige monetaire maatregelen
Beleggers hebben een voorschot genomen op de verslechterde economische situatie en kijken ook snel weer vooruit. Beleggers willen vooral zien dat de situatie op korte termijn stabiliseert, ook buiten China. Dit kan uiteraard niet met monetaire maatregelen. Beleggers reageren op dit moment dan ook niet positief op de stimuleringsmaatregelen van overheden en centrale banken. Dit betekent niet dat hun maatregelen ineffectief zijn.

Deze zijn met name effectief voor het tegengaan van een liquiditeitsschok en moeten een financiële crisis voorkomen. De Amerikaanse centrale bank, de Fed, heeft daarom nog voor de beleidsvergadering van 18 maart de rente versneld teruggebracht naar 0%. Tegelijkertijd wordt er een opkoopprogramma met een omvang van $ 700 mrd opgetuigd om staats- en hypotheekobligaties op te kopen. Ook heeft de Europese Centrale Bank (ECB) vorige week gerichte obligatie-aankopen met een omvang van $120 mrd aangekondigd om de financiële stabiliteit van de eurozone te waarborgen. Daarnaast komt er steun aan het midden- en kleinbedrijf.

De maatregelen van verschillende centrale banken worden nu in één keer ingezet om de crisis wereldwijd te bestrijden. Die werden tijdens de financiële crisis in 2008 over een langere periode geïntroduceerd. Ook overheden zijn dit keer toeschietelijker. Zo heeft de Duitse overheid aangekondigd alles uit de kast te trekken om Duitse bedrijven en banen te beschermen. Ook in Nederland zien we de nodige steun voor de economie. Hoewel de maatregelen op dit moment niet positief worden ontvangen op de beurzen, zullen ze wel helpen bij het herstel later dit jaar.


Belegd blijven belangrijk voor de lange termijn
Dat het virus in te dammen is, blijkt bijvoorbeeld uit het feit dat in China (en andere Aziatische landen) de situatie is gestabiliseerd. Daar zien we ook dat de economie weer op gang komt. Zodra de eerste signalen van stabilisatie van het aantal besmettingen buiten China te zien zijn, zal de markt herstellen. In de tussentijd blijven markten wel onrustig en zullen extreme koersuitslagen naar boven en beneden laten zien. Dagen met + en –10% waren de laatste dagen geen uitzondering.

Dit geeft aan hoe extreem onrustig de markten zijn. Dit illustreert ook dat op positief nieuws net zo hevig gereageerd wordt. Dat goede en slechte dagen geclusterd zijn, blijkt ook uit eerdere gebeurtenissen, die aanleiding vormden voor een crisisstemming op de beurs. De belangrijkste les uit deze gebeurtenissen is om belegd te blijven, omdat de hersteldagen vaak onverwacht optreden. Wanneer beleggers uitstappen in tijden van sterke koersdalingen met het idee later in te stappen, dan wordt het verlies geïncasseerd terwijl het risico de hersteldagen te missen reëel is. En omdat rendementen door de tijd niet gelijk zijn verdeeld, is het niet verstandig uit te stappen.

Want het missen van een beperkt aantal goede dagen is funest voor de vermogensopbouw op de lange termijn. Aandelenkoersen herstellen wanneer de situatie niet langer verslechtert. Dit betekent dat het herstel zal optreden nog voordat de situatie helemaal voorbij is. Het is daarom belangrijk om belegd te blijven, goed gespreide beleggingsportefeuilles aan te houden, regelmatig te herbalanceren en vooral het lange termijn perspectief te houden.



Ontwikkeling S&P 500 zonder beste dagenBron: Datastream, S&P 500 index
Onzekerheid houdt voorlopig aan

Publicatiedatum: 16 maart 2020

Terug naar Beleggingsnieuws