Lenen we niet te makkelijk

Lenen we niet te makkelijk? 

Millennials lenen te makkelijk, stelt financieel deskundige Eef van Opdorp. Zij roept ouders op hen te blijven begeleiden bij de financiën, ook na hun achttiende. ‘Lenen is zó makkelijk geworden.’

Lekker leven, lekker lenen?

Eén druk op de knop en dat via internet bestelde bankstel betaal je gewoon later. Bij de keukenwinkel kies je een grotere keuken dan je vooraf had bedacht, het kan toch op afbetaling. Voor millennials, de twintigers en dertigers van nu, rust op lenen geen taboe. ‘Alles kun je op de pof kopen’, zegt financieel deskundige Eef van Opdorp. ‘Via internet is dat heel makkelijk en anoniem geworden. Jongeren hebben het gevoel dat het weinig gevolgen heeft. Wie dan leeft, wie dan zorgt.’

Maximale lening

Een kwart van de millennials vindt het helemaal geen probleem om voor grotere uitgaven een bedrag te lenen, zo blijkt uit onderzoek door online bank Moneyou. En zeker één op de zes heeft zelfs een duur persoonlijk krediet lopen. Van de studenten kiest een kwart volgens budgetinstituut Nibud voor de maximale studielening van bijna € 950 per maand, zonder zich af te vragen of ze dat hele bedrag ook echt nodig hebben. Sinds 2015 moeten ze die schuld helemaal terugbetalen. Niet alleen is lenen voor jongeren erg makkelijk, ook schort het volgens Van Opdorp soms aan een gedegen financiële opvoeding door hun ouders. ‘Alles moet kunnen, dat is de mentaliteit die ze vaak hebben meegekregen. Als het schermpje van de telefoon kapot is, betalen de ouders wel even. Maar als zij altijd bijspekken, leren kinderen de waarde van het geld niet.’

Prefrontale kwab

Staan de kinderen met achttien jaar op eigen benen, dan houdt de financiële opvoeding niet op. Van Opdorp: ‘Juist dan is begeleiding belangrijk. Ze gaan grote keuzes maken, waarvan ze de gevolgen op langere termijn nog niet kunnen overzien.’ Dat heeft volgens de financieel deskundige te maken met de prefrontale kwab in de hersenen, die dan nog niet volgroeid is en bepalend is voor planning, besluitvorming en impulsbeheersing. Dat grote bedragen lenen consequenties heeft, dringt vaak nog niet erg door. Zo denken veel millennials dat hun studieschuld na 35 jaar toch wel wordt kwijtgescholden, terwijl je al die jaren wel moet afbetalen en kwijtschelding alleen in het uiterste geval voorkomt. Ook dat je met schulden minder hypotheek kunt krijgen, hebben zij niet altijd door. Een voorbeeld: je hebt onder het nieuwe leenstelsel een studieschuld opgebouwd van € 20.000. Na de studie betaal je per maand € 90 terug en door die extra maandlasten kun je ongeveer € 25.000 minder hypotheek krijgen. Gewend aan de goedkope studielening, is na de studie de stap naar een consumptief krediet of rood staan vrij klein.

Tips

De tips van Van Opdorp? Begin vroeg met je kinderen te leren dat je niet meer kunt uitgeven dan je binnen krijgt. Jong gewend raken aan sparen is ook belangrijk. De meeste pubers hebben geen spaarrekening, constateert ze. ‘Na hun achttiende spaart vervolgens één op de drie helemaal niets, en hebben ze geen buffer voor tegenvallers.’ In een latere fase, als de millennials beginnen met een gezin, adviseert Van Osdorp voor beide partners financiële onafhankelijkheid. ‘Beperk je tot uitgaven die je ook alleen met je eigen salaris zou kunnen doen.’ Er zijn ook ouders die schenken, bijvoorbeeld voor de aankoop van de eerste woning. Ziet Van Opdorp dat ook als bijspekken? ‘Nee hoor, heerlijk natuurlijk als je kinderen aan hun zelfstandige leven kunnen beginnen zonder grote schulden. Maar zorg ervoor dat ze het niet als vanzelfsprekendheid zien, blijf erover praten.’

Meer weten?

Sparen voor je kind en zo geld opzij zettten voor na de achttiende verjaardag? Dat kan met de Rabo RegenboogRekening. Een hogere rente biedt Rabo DoelSparen: het spaargeld staat voor een afgesproken periode vast. Tussentijds opnemen kost geld en werpt dus een drempel op. De Rabo KidsSpaarWijzer geeft een beeld van de toekomstige kosten van je kind.

Bekijk meer over beginnen met sparen