Onzekerheid over fiscale gevolgen open CV en open FGR

In de afgelopen jaren zijn de open commanditaire vennootschap (OCV) en het open fonds voor gemene rekening (OFGR) veel gebruikt uit privacyoverwegingen en om vermogen van box 3 naar box 2 te brengen. Een directeur-grootaandeelhouder (DGA) kan bijvoorbeeld zijn holdingstructuur zo hebben aangepast, dat tot het bezit van een holding-OCV het aandelenbelang in zijn holding-BV behoort en de DGA als commanditair vennoot participeert.

De gevolgen van het consultatievoorstel

Vermogen dat niet langer nodig was binnen de onderneming kan daarnaast in een OFGR zijn ondergebracht voor belegging. Ook vermogende particulieren maken gebruik van de OFGR om spaartegoeden en beleggingen van box 3 naar box 2 over te brengen. Of met deze structuren de beoogde doelstellingen in de toekomst nog kunnen worden behaald is de vraag, nu er onlangs door het kabinet over een wetsvoorstel is geconsulteerd. In dit artikel lees je meer over de gevolgen van de voorstellen, die in het consultatievoorstel zijn opgenomen.

Huidige wetgeving

In de huidige belastingwetgeving is geregeld dat een OCV onder voorwaarden belastingplichtig is voor de vennootschapsbelasting. Dit biedt de mogelijkheid om een belang in een besloten vennootschap (BV) te verschuiven naar een OCV zonder fiscale afrekening. In een OCV kan dan bijvoorbeeld ook de (toekomstige) uitkeerbare winst van de onderneming worden gestructureerd. Op het vermogen dat aan de OCV wordt uitgekeerd blijft wel een belastingclaim in box 2 rusten.

Gecombineerd met de regels die gelden voor de publicatie van de jaarrekening, is de OCV een rechtsvorm die ook toegepast wordt om directeur-grootaandeelhouders privacy te bieden ten aanzien van hun vennootschappelijke vermogen.

Een OFGR is eveneens onder voorwaarden belastingplichtig voor de vennootschapsbelasting. Een OFGR werd tot 2016 gebruikt om vermogen van een BV af te splitsen om in het fonds te beleggen. Op dit vermogen rust dan nog een latente belastingclaim in box 2.

Ook wordt een OFGR opgezet om vermogen van box 3 naar box 2 te brengen, waardoor de hoge belastingdruk in box 3 wordt ingeruild voor een mogelijk lagere gecombineerde belastingdruk van vennootschapsbelasting en inkomstenbelasting in box 2.

Verder kan de OFGR onder voorwaarden ook kwalificeren als vrijgestelde beleggingsinstelling (VBI). In dat geval is geen vennootschapsbelasting verschuldigd over de winst van het fonds.

Mogelijke gevolgen voor bestaande OCV

Voorgesteld wordt om de OCV fiscaal transparant te maken. Dit betekent dat de CV geacht wordt het vermogen te hebben uitgekeerd aan de vennoten en niet langer belastbare winsten geniet. Het gevolg hiervan is dat er afgerekend moet worden in de vennootschapsbelasting over de eventuele stille reserves in het vermogen van de OCV. Voor deelnemingen, bijvoorbeeld in de onderneming, geldt de deelnemingsvrijstelling.

Het fiscaal transparant worden van de OCV leidt ertoe dat de commanditair vennoot geacht wordt zijn aanmerkelijk belang in de OCV te hebben vervreemd. Dit heeft tot gevolg dat er in box 2 26,9% inkomstenbelasting verschuldigd is over het verschil tussen de waarde van het belang en de verkrijgingsprijs.

Verder is over de winsten die de BV in de toekomst als dividend uitkeert aan de OCV inkomstenbelasting in box 2 verschuldigd, dit terwijl de DGA zelf nog niet de beschikking krijgt over de uitkering.

Daarnaast wordt de terbeschikkingstellingsregeling beëindigd, wat tot gevolg heeft dat inkomstenbelasting in box 1 moet worden afgerekend over bijvoorbeeld een onroerende zaak die ter beschikking wordt gesteld aan de OCV. Er is in het consultatievoorstel voorzien in overgangsrecht, waardoor veel nadelige fiscale gevolgen kunnen worden voorkomen als er tijdig stappen worden gezet. De vraag is wel of dit overgangsrecht toereikend zal zijn.

Mogelijke gevolgen voor bestaande OFGR en OFGR met VBI-status

Het voorstel is om de voorwaarden aan te passen waaronder de OFGR belastingplichtig is voor de vennootschapsbelasting. Het gevolg van deze aanpassing kan zijn dat een familiefonds, waarbij de participaties uitsluitend binnen een beperkte familiekring kunnen worden verhandeld, niet langer belastingplichtig zal zijn voor de vennootschapsbelasting en fiscaal transparant wordt. Dit betekent dat over de belastingclaim in de vennootschapsbelasting, die in de meeste gevallen rust op stille reserves in de beleggingen, zal moeten worden afgerekend. Vervolgens valt de waarde van de OFGR in box 3 bij de participanten.

Het consultatievoorstel zal voor een familiefonds ertoe leiden dat deze de VBI-status verliest.

Het consultatievoorstel bevat geen overgangsrecht. Een eventuele herstructurering of aanpassing van de fondsvoorwaarden zou dan voor de invoeringsdatum van de wet nodig zijn. Mocht er sprake zijn van fondsvermogen dat bestaat uit niet-uitgekeerde winstreserves van een holding-bv van een DGA, dan zal herstructurering tot gevolg kunnen hebben dat er dividendbelasting verschuldigd is.

Nader overleg met uw adviseurs

Het consultatievoorstel kan dus fiscale gevolgen hebben als je vennoot bent in een OCV of participeert in een OFGR. Hierbij moet aangetekend worden dat er nog geen sprake is van een wetsvoorstel, dat aangeboden is aan de Tweede Kamer. Wel heeft de staatssecretaris aangegeven dat hij verwacht het wetsvoorstel dat onder andere gaat over de fiscale transparantie van de OCV, in de komende winter in te dienen. Hij gaat de komende tijd bekijken in hoeverre recht gedaan kan worden aan de tijdens de internetconsultatie geuite zorgen. Verder zullen de aanpassingen gericht op de OFGR meegenomen worden bij de evaluatie van de wetgeving voor de VBI. De uitkomsten hiervan worden verwacht in het eerste kwartaal van 2022.

Er kunnen dus nog aanpassingen worden gedaan in de beleidsvoornemens. Ook is er op dit moment nog geen duidelijkheid over de invoeringsdatum van nieuwe wetgeving.

Je belastingadviseur kan je verder informeren over de eventuele gevolgen die het consultatievoorstel voor jouw situatie kunnen hebben. Ook kunnen dan eventuele maatregelen worden doorgenomen. Mocht je vermogen in een OCV of OFGR beleggen, dan kan het zijn dat belastingclaims die rusten op het belegde vermogen eerder moeten worden afgerekend dan voorzien. Jouw beleggingshorizon voor het gedeelte van dit vermogen dat benodigd is om de belasting te betalen wordt dan korter. Wij raden je aan om hierover contact op te nemen met jouw adviseur van de bank.

Stelletje bij strandtent

Benieuwd naar andere vermogensvragen?

Op onze overzichtspagina vind je nog meer vraagstukken rondom vermogen. Zo lees je er hoe je in je testament het familievermogen kunt beschermen, wat de kenmerken zijn van schenken op papier en hoe je een keuze kunt maken tussen sparen en/of beleggen in de bv of in privé.

Naar de overzichtspagina