Prinsjesdag verandert de regels, niet je doelen

Ik hoor het steeds vaker van klanten: wat voegt Prinsjesdag eigenlijk nog toe? Die reactie snap ik. Waar vroeger stevige nieuwe keuzes werden aangekondigd, draait Prinsjesdag tegenwoordig vaker om kleinere aanpassingen binnen belastingregels, vrijstellingen en bestaande regelingen. Met een minderheidskabinet komt daar nog bij dat een aangekondigde maatregel nog geen vastgesteld beleid is. Daarvoor moet eerst voldoende steun zijn in de Tweede Kamer, waarna ook de Eerste Kamer zich er nog over buigt.

Toch kunnen kleine fiscale veranderingen wel degelijk doorwerken in keuzes voor de lange termijn. Tegen klanten zeg ik daarom vaak: houd de grote vragen en kleine veranderingen uit elkaar. Wat wil je bereiken met je vermogen en hoe wil je het vervolgens structureren? Dat zijn de grote vragen. De (vaak) kleine veranderingen van Prinsjesdag veranderen die antwoorden niet, maar kunnen wel reden zijn om opnieuw naar je gekozen route te kijken.

Dat onderscheid is extra belangrijk bij onderwerpen waar veel onrust over ontstaat, zoals box 3. Nieuwe plannen of voorstellen kunnen op het eerste oog grote gevolgen lijken te hebben, terwijl nog lang niet duidelijk is hoe en per wanneer ze worden ingevoerd. Juist dan helpt het om niet op ieder bericht direct te reageren. Eerst kijken wat er werkelijk verandert, daarna wat dat voor jouw situatie betekent.

Voor mij is Prinsjesdag daarom vooral een jaarlijks checkmoment: doe ik vandaag nog steeds wat nodig is om mijn doelen voor de toekomst te bereiken?

Stel dat je in je Vermogensplan hebt bepaald dat je de komende tien of vijftien jaar geleidelijk vermogen wil overdragen aan je kinderen. Daar horen allerlei keuzes bij. Hoeveel vermogen heb je zelf nodig? Wanneer wil je schenken? En welke schenkingsvorm past bij jou en je familie? Vervolgens worden op Prinsjesdag mogelijk wijzigingen aangekondigd bijvoorbeeld ten aanzien van schenken op papier of de erfbelasting.

In zo’n geval verandert niet je doel, maar mogelijk wel hoe je dat doel bereikt. Misschien past een andere vorm van schenken beter, verandert de timing of blijkt na doorrekening dat je wellicht helemaal niets hoeft aan te passen.

Hetzelfde geldt voor ondernemers. Wie zijn bedrijf wil verkopen of overdragen, doet er goed aan daar jaren van tevoren mee te beginnen. Alleen al het verkoopklaar maken van de structuur kan, rekening houdend met fiscale sancties, tot zes jaar kosten. Zit je midden in zo’n traject en veranderen fiscale regels rond herstructurering of bedrijfsoverdracht, dan kan dat reden zijn om opnieuw naar je planning of structuur te kijken. Maar zo’n fiscale wijziging moet niet de aanleiding zijn om pas dán over je toekomst na te denken.

Zo’n Prinsjesdagcheck hoeft trouwens niet altijd tot actie te leiden. Misschien blijken de aangekondigde veranderingen nauwelijks gevolgen te hebben voor jouw situatie. Dan is de uitkomst juist dat je plan nog steeds klopt. Ook dat is waardevol: je weet waarom je bepaalde keuzes hebt gemaakt en dat je met vertrouwen kunt vasthouden aan je plan.

Sebastiaan Laanen, directeur Vermogensplanning Private Banking & Wealth Management bij Rabobank, heeft meer dan 20 jaar ervaring in Private Banking. Hij woont met zijn vrouw en drie kinderen in Bennekom.