Grensverleggende zorg

Artsen kunnen veel, maar móét het ook allemaal? – Machteld Huber

Nog steeds gaat 96% van het totale zorgbudget naar 'cure & care' en de rest naar preventie en zelfmanagement. Maar volgens Machteld Huber is er noodzaak dat de zorg de focus op ziekte verlegt naar gezondheid en gedrag.

"Er moet meer aandacht komen voor het voorkómen van ziekten en voor het goed om leren gaan met ziekte. Uit mijn onderzoek blijkt dat mensen gezondheid veel breder zien dan afwezigheid van ziekte en ook gemotiveerd zijn om hun gezondheid te verbeteren. Maar het is niet zo dat zelfmanagement een 'zoek-het-maar-uit-management' kan zijn. Daar moet je op investeren en mensen in begeleiden. Als mensen een diagnose van een chronische ziekte hebben gekregen, kunnen ze daar vaak goed mee leren leven." Patiënten kijken anders naar gezondheid dan beleidsmakers en professionals in de zorg, blijkt uit Hubers onderzoek. "Gezondheid gaat voor patiënten over het hele leven. De medische sector zal daarom meer moeten samenwerken met andere expertisegebieden, zoals het welzijnsdomein. Vaak hebben mensen vragen over andere levensgebieden, maar gaan ze naar de dokter omdat ze niet weten waar ze met hun vragen naartoe moeten. Door de onmacht van de dokter draaien ze het medische circuit in, terwijl hun vragen onbeantwoord blijven. Dat brengt bovendien veel kosten met zich mee."

Nieuwe invulling transparantie

Bij transparantie en kwaliteit van zorg gaat het daarom niet alleen over inzicht in kosten en hoe goed een dokter is, maar vooral om de vraag: wat is de werkelijke vraag en behoefte van iemand? Hoe komt iemand bij die juiste professional terecht dat die daar antwoord op geeft? "Een oudere dame met staar, een niet goed functionerende hartklep en een versleten heup, vertelde mij dat de artsen haar aan alles wilde helpen, waar ze geen behoefte aan had."

Een staaroperatie waardoor ze haar krantje nog kon lezen en haar kleinkinderen kon zien, was voor haar genoeg. Dokters staan vaak in de doe-stand. Er kan zo veel, maar de vraag is of dat allemaal wel moet. Kijk naar de werkelijke behoefte van patiënten. 'Shared-decision making' is belangrijk: niet alleen de dokter beslist, maar samen met de patiënt onderzoekt hij welke keuzes er zijn. Wat is het belangrijkste in het leven van een patiënt? Als daar aandacht voor is, komt er verschuiving van waarde. Hoe kan iemand betekenisvol leven? Dat is zeer bevorderlijk voor de gezondheid en maakt dat een ziekte gemakkelijker te aanvaarden is. Kan ik doen wat ik wil? Dáár moet de focus op liggen."

Machteld Huber

Machteld Huber is voormalig huisarts en onderzoeker. Ze ontwikkelde een nieuw concept van gezondheid, gebaseerd op veerkracht, functioneren en eigen regie. Ze ontdekte een groot verschil tussen patiënten en behandelaren, in denken over 'gezondheid'. Voor haar werk ontving zij in 2012 een ZonMw Parel.

Contact

Rabobank