Verder op deze pagina:

    Uitzendbureaus verzorgen uitzendwerk of detachering, maar doen ook werving en selectie. Ze helpen bij werving en selectie, re-integratie, verzorgen opleidingen en adviseren op het gebied van humanresourcemanagement. De Rabobank deelt hier de meest recente cijfers en trends van de uitzendbranche.

    Uitzendbranche onder druk

    We verwachten dat de omzetkrimp die in 2019 is ingezet in de uitzendbranche, in 2020 verder zal doorzetten. De branche (en in het bijzonder payrollers) krijgt te maken met een forse kostenstijging door de Wet arbeidsmarkt in balans (WAB) en door het einde van de sectorverloning. Ook de nieuwe ABU-NBBU CAO werkt licht kostenverhogend. Het doorberekenen van die kosten aan de opdrachtgever kan lastig zijn in sectoren die krimpen of vanwege internationale concurrentie weinig ruimte hebben voor een loonkostenstijging. De uitzendbranche heeft daarnaast te maken met bovengemiddelde arbeidskrapte en concurrentie van zzp-platforms. Bedrijven in de flexbranche doen er goed aan om te bezien hoe zij kosten kunnen besparen en hun meerwaarde voor opdrachtgevers en werknemers kunnen vergroten.

    Voor de middellange en lange termijn zien wij zowel kansen als schaarste ontstaan. Er is een groeiende vraag naar aanvullende HR-diensten en flexibele krachten. Maar door de toenemende schaarste op de arbeidsmarkt is het voor de uitzendbranche steeds lastiger om kwalitatief goed personeel aan te trekken. Er komen steeds meer partijen die werving en selectie automatiseren met behulp van platformen. Ook worden administratieve taken als urenregistratie, planning en facturatie geautomatiseerd door boekhoudtools. Hierdoor kunnen platformen goedkoper en sneller opereren. Uitzendbureaus, arbeidsbemiddelaars en payrollers kunnen hierdoor een gedeelte van hun markt verliezen.

    Ontwikkelingen uitzendbranche

    Door de groeiende economie en krapte op de arbeidsmarkt is in 2019 is het aantal flexibele contracten gedaald en het aantal zzp’ers licht gestegen. Onder flexwerkers vallen naast uitzendkrachten en medewerkers met een tijdelijk contract ook zzp'ers.

    De concurrentie in de uitzendbranche neemt toe. Door specialisatie, waaronder specifieke doelgroepen, verbreding van het takenpakket en kostenbesparing door digitalisering, kan men zich blijven onderscheiden.

    De uitzendbranche krijgt op 1 januari 2020 te maken met nieuwe wetgeving: de Wet Arbeidsmarkt in Balans (WAB). Deze nieuwe wet moet ervoor zorgen dat vaste arbeid minder vast wordt (aantrekkelijker) en dat flexibele arbeid minder flexibel wordt (minder aantrekkelijk). De uitzendbranche (en in het bijzonder payrollers) krijgt te maken met een forse kostenstijging door de WAB en door het einde van de sectorverloning. Ook de nieuwe ABU-NBBU CAO werkt licht kostenverhogend.

    De behoefte aan flexibel personeel zal niet verdwijnen maar de kans is groot dat er een verschuiving in de vraag zal plaatsvinden van payroll naar uitzenders en/of zzp’ers. Hoe groot dit effect zal zijn hangt mede af van de inhoud van de nieuwe Wet DBA (voor zzp’ers), die pas in 2020 wordt uitgewerkt.

    Economie

    De uitzendbranche is vroeg cyclisch en wordt traditioneel gezien als voorspeller voor de vraag naar arbeid. Een afzwakking van economische groei is dan ook terug te zien in de ontwikkeling van het aantal banen in deze sector. Hoewel het aantal banen in de sector uitzendbureaus en arbeidsbemiddeling nog groeit, is de groei wel veel lager dan voorheen. Daarnaast is het voor uitzendbureaus inmiddels lastig om uitzendkrachten te vinden vanwege de krappe arbeidsmarkt.

    Lees meer bij de UWV Arbeidsmarktprognose 2019-2020

    Het aantal werknemers met een flexibele arbeidsrelatie neemt af. De daling van het aantal flexibele arbeidsrelaties komt vooral door een flinke afname van het aantal uitzendkrachten. De andere typen flexibele arbeidsrelaties bleven nagenoeg gelijk. Het aantal zzp’ers steeg wel licht. In 2019 had 62% van de werkzame beroepsbevolking een vast contract. Daarnaast is 22% van de werknemers in loondienst met een flexibele arbeidsovereenkomst en werkt 12% als zelfstandige.

    "De komende jaren zullen veel banen voor lager en middelbaar opgeleiden verdwijnen, terwijl dit juist de banen zijn die uitzendkrachten invullen."

    Voor het opvangen van pieken in de werkzaamheden gebruiken uitzendbureaus steeds vaker oproep- en invalcontracten. Deze vorm van flexwerk vormt de grootste groep binnen de flexcontracten.

    Door de krapper wordende arbeidsmarkt in bepaalde sectoren zoals ICT, zorg, onderwijs, transport en bouw, wordt het lastiger voor de uitzendbranche om kwalitatief goed personeel aan te trekken. Volgens het CBS ziet ruim 60% van de uitzendbureaus een tekort aan arbeidskrachten als belangrijkste belemmering. De komende jaren zullen veel banen voor lager en middelbaar opgeleiden verdwijnen, terwijl dit juist de banen zijn die door uitzendkrachten gevuld worden. Dit is een bedreiging voor de sector. Tevens is de economische ontwikkeling van een aantal sectoren onzeker. De industrie en logistiek – belangrijke afnemers van flexwerkers – groeien minder hard waardoor de vraag naar flexwerkers afneemt.


    Duurzaamheid

    Duurzaamheid is een belangrijk thema binnen de uitzendbranche, met name als het gaat om 'people'. Onderwerpen die spelen zijn:

    • Gezond en veilig werken;
    • Opleidingen en persoonlijke ontwikkeling;
    • Van-werk-naar-werktrajecten;
    • Goed werkgeverschap.

    De koplopers in de branche nemen dit mee in hun businessmodel en kunnen daardoor actiever medewerkers aan zich binden.


    Innovatie

    Digitalisering heeft grote impact op de uitzendbranche. Steeds meer vraagstukken bij bedrijven hebben een digitale component. Hierdoor is meer behoefte aan personeel met IT-vaardigheden. Dit zorgt ervoor dat (branchevreemde) partijen zoals IT- services bedrijven gaan concurreren met de uitzendbureaus. Maar dit zorgt er ook voor dat de uitzender zichzelf moet blijven vernieuwen. Naast de automatisering van de backoffice zien we steeds meer dat nieuwe technologieën, bijvoorbeeld Artificiële Intelligentie (AI), worden ingezet in het recruitment proces. AI wordt momenteel vooral ingezet op het gebied van screening en assessments. Dit zorgt voor extra investeringen in ICT, maar resulteert uiteindelijk in een efficiëntere organisatie en lagere kosten. Er zijn inmiddels ook uitzendbureau's die volledig online zijn (platforms). Nieuwe verdienmodellen ontstaan, zoals:

    • Diversificatie (uitzenden of payrolling);
    • Verdieping (opleidingen en trainingen, zoals e-learning en taalcursussen).

    Maatschappij

    De meerderheid van de uitzendkrachten geeft de voorkeur aan een vast contract. In combinatie met krapte zien we weer een verschuiving van flex naar vast. Dit remt de groei van uitzendbureaus.

    Wet- en regelgeving

    Uitzendkrachten vallen vaak onder soepelere regelgeving dan gewone werknemers. Veranderingen in regelgeving hebben grote invloed op de aantrekkelijkheid van de verschillende vormen van flexwerken.


    Voorbeelden

    Drie jaar na de invoering van de Wet werk en zekerheid (WWZ) blijkt dat de WWZ niet goed werkt. Doel van de WWZ was het verkleinen van de kloof tussen ‘vast’ en ‘flex’. Het lijkt erop dat dit niet is gelukt: die kloof is juist groter geworden. Daarom komt het kabinet nu met de Wet arbeidsmarkt in balans (WAB). Deze nieuwe wet treedt op 1 januari 2020 in werking. Per saldo verwachten we een kostenstijging vanwege stijging WW-premies, transitievergoeding en het einde van de huidige overgangsregeling voor 'sectorverloning'. Ondernemers in de flexbranche zullen bovendien bij alle contracten moeten nagaan of er sprake is van payrolling of uitzenden; alleen in dat laatste geval mag het arbeidsrechtelijke regime voor uitzenden worden toegepast.

    De Wet Arbeidsmarkt in Balans (WAB) zorgt voor een afbakening tussen uitzenden en payrolling; combinatievormen zijn niet langer toegestaan. Payrollwerknemers hebben voortaan recht op dezelfde arbeidsvoorwaarden als medewerkers die in dienst zijn bij de inlener. Dus niet alleen een gelijk loon, maar ook gelijke secundaire arbeidsvoorwaarden zoals een 13e maand of een opleidings- of ontwikkelbudget.


    De wet DBA (deregulering beoordeling arbeidsrelatie) wordt per 2021 vervangen. De beoordeling of er bij zzp'ers sprake was van een verkapte dienstbetrekking heeft niet goed gewerkt. De nieuwe wet moet deze zekerheid wel bieden en schijnzelfstandigheid (met name aan de onderkant) voorkomen. Een opdrachtgeversverklaring gaat de modelovereenkomst uit de wet DBA vervangen.


    Loonheffingsnummer uitzendbranche

    Vanaf 1 januari 2020 mogen uitzendbureaus alleen nog maar het loonheffingsnummer van de uitzendbranche gebruiken (sector 52). Dit moet volgens de Wet financieringen sociale verzekeringen (Wfsv). Voorheen hanteerden uitzendbureaus vanwege kostenbesparing vaak de indeling van de branche waarin werd gedetacheerd. Tot 1 januari 2020 mogen uitzendbureaus nog de huidige indeling blijven gebruiken, daarna zullen de kosten oplopen. Nieuwe partijen dienen de nieuwe indeling direct te hanteren. Hierdoor blijft ongelijkheid in de branche bestaan.


    Sociale regelgeving

    De Inspectie SWZ controleert strenger op ontduiking van sociale regelgeving. Handhaving helpt om oneerlijke concurrentie door malafide partijen tegen te gaan. Ook is er sprake van zelfregulering. Zo is er op initiatief van brancheorganisatie NBBU sinds 2015 een keurmerk dat toeziet op de kwaliteit van de huisvesting van buitenlandse werknemers, het Keurmerk SNF.

    Lees meer op Rijksoverheid.nl

    Aanbod Rabobank

    Rabobank als maatschappelijk partner 

    De Rabobank erkent de belangrijke rol van de spelers in de uitzendbranche voor de maatschappij. Wij werken samen met onder meer de brancheorganisaties en marktpartijen.

    Laatste update: december 2019