Tuinbouwupdate: vooruitzicht paprika in 2026 beter dan resultaat afgelopen jaar

Afgelopen jaar liep de rentabiliteit bij paprikatelers sterk terug. Een groot deel van de paprikatelers laat over 2025 rode cijfers noteren, maar soms wegen de energiebaten nog wel op tegen het negatieve resultaat van de teelt.

Ook bij vollegrondsgroenten en bij telers van een standaard assortiment bladplanten waren er bedrijven die niet alle kosten vergoed kregen. Het resultaat hangt daar sterk af van het geteelde gewas.

Voor de meeste tuinbouwbedrijven was 2025 echter een goed jaar met een prijsniveau dat de kosten dekte. Daarmee komt de Rabo-tuinbouwbarometer nu toch nog steeds op een 7, wat de robuustheid van de gehele tuinbouw goed weergeeft.

Bij de glasgroenten was de prijsvorming van paprika in 2025 slecht. Dit leidt bij een aantal bedrijven wel tot verlies, maar dat heeft nog vrijwel niet tot liquiditeitsproblemen geleid.

Het beeld bij tomaat is positiever, maar voor deze categorie lopen de resultaten sterk uiteen door de keuze voor specifieke segmenten zoals losse, tros-, cocktail-, cherry-, pruim- of vleestomaat, net als van de keuze om wel of niet te belichten. Daarnaast beïnvloedt de virussituatie de tomatenteelt nog altijd. Bij komkommer – met (zeer) goede prijzen - en aubergine was 2025 een goed jaar.

In de sierteelt onder glas blijft de prijsvorming van snijbloemen – zoals chrysant en gerbera - en bloeiende planten goed en is de prijs per steel of pot ongeveer gestegen met de inflatie van ruim 3%. Wel staan de verdiensten bij het middensegment van groene planten onder druk. Eén grote bedrijfsbeëindiging is inmiddels in volle gang, maar het is de vraag of dat voldoende is voor een goed evenwicht tussen vraag en aanbod. Voor de meeste soorten bladplanten lijkt de bodem in prijsvorming echter wel bereikt en kunnen we mogelijk voorzichtig weer wat positiever kijken naar de markt. In Duitsland staat de markt juist onder druk, dus daar moeten we ook naar kijken.

Volgens gegevens van het Duitse marktonderzoeksbureau AMI zijn de bestedingen aan alle sierteeltproducten per hoofd van de Duitse bevolking in 2025 met 2,3% gedaald (zie figuur 2) De snijbloemen hielden er het afgelopen jaar redelijk stand, maar de potplantenverkopen zijn echt teruggelopen. Het betekent dat de uitgaven in euro’s per hoofd van de bevolking onder het niveau liggen van vlak voor de pandemie, terwijl in die periode de consumentenprijsindex in Duitsland met 15,8% is gestegen.

In de hardfruitteelt was de perenoogst in 2025 gemiddeld, met wat druk op de prijsvorming bij peren van mindere kwaliteit. De appeloogst was groot waardoor de prijzen voorlopig aan de lage kant zullen blijven.

De bloembollenoogst van voorjaarsbollen (tulp) was goed in aantallen en prijs, maar er zijn wel zorgen over de kwaliteit, bijvoorbeeld vanwege zuur en galmijt in tulp. De contractprijzen die broeiers betalen voor tulpenbollen liggen wat lager dan in 2025, vooral ook vanwege de druk van de retail op de prijs voor gebroeide tulpen, maar ze zijn toch nog wel kostendekkend. De signalen over de lelieoogst (aantallen en prijs) van najaar 2025 zijn goed. De boomkwekerij scoort stabiel. De vraag naar groen van consumenten en van de institutionele markt blijft op peil.

In de bedrijfsvoering zijn er nog steeds voldoende uitdagingen, zowel voor behoud van de ‘license to operate’ als voor behoud van een goede winstgevendheid.

Als eerste is dat de energietransitie. De eerste verbruikscijfers van aardgas in de glastuinbouw over 2025 wijzen niet op een terugloop van het gebruik, maar op een stijging van 2% à 3%. Toch zijn glastuinders zich duidelijk bewust van de noodzaak tot verandering en moeten ze nu anticiperen op de energieheffingen. Tuinders met verschillende mogelijkheden voor de warmte- en elektriciteitsbehoefte kunnen schakelen. Maar bedrijven die nog steeds alleen verwarmen en stroom opwekken met de Warmte Kracht Koppeling dienen zich te buigen over de gevolgen van overheidsmaatregelen en moeten kijken naar alternatieven.

Ten tweede is water een belangrijk thema in de bedrijfsvoering; de peildatum voor de Kaderrichtlijn Water komt inmiddels zeer nabij. Daarnaast spelen bij veel bedrijven kwesties rond beschikbaarheid, kwaliteit en de afvoer van water met mogelijke uitspoeling van nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen. Daarmee is ook het derde thema genoemd. Het gebruik van (chemische) gewasbescherming staat sterk in de belangstelling. Het wegvallen van chemische middelen noopt ondernemers te zoeken naar alternatieven, wat soms leidt tot lagere producties of mindere kwaliteit. Of de nieuwe EU-voorstellen voor snellere beoordeling van groene alternatieven voldoende soelaas bieden, is de vraag.

Tot slot is de invulling van arbeid een belangrijk item in de bedrijfsvoering. Soms lijkt dit misschien niet urgent, als de arbeidsbehoefte voor komend seizoen weer is ingevuld. Door het maatschappelijk debat over de inzet van arbeidsmigranten uit andere EU-staten en de beschikbaarheid van arbeid op langere termijn is het belangrijk dat ondernemers nagaan of automatisering en/of robotisering voldoende soelaas kan bieden. Robotisering kan naar verwachting niet meteen alle arbeid overnemen. In veel gevallen lijkt het meer op een stapsgewijze introductie, waarbij robots en mensen zij aan zij bepaalde taken vervullen.

Zoals al aangegeven was de prijsvorming van paprika in 2025 slecht. Door een verwachte daling van de productie verwachten we voor 2026 dat er een betere prijsvorming voor paprika tot stand kan komen.

Het Nederlands areaal paprika steeg in 2025 sterk. Het CBS rapporteerde een stijging van 1.530 hectare in 2024 naar 1.660 hectare in 2025. Op basis van die stijging met 8,5% én hogere producties per vierkante meter (circa 3%) is de Nederlandse jaarproductie in 2025 gegroeid met ongeveer 12% ten opzichte van 2024 en heeft deze productie 450 à 460 miljoen kg bereikt. De prijsdaling in het seizoen voor paprika’s uit Nederland bedroeg zo’n 25%. Anders gezegd: elke procent stijging van aanbod heeft geresulteerd in een prijsdaling van ongeveer 2%.

Daling van areaal paprika in 2026

In 2026 verwachten we een kleine krimp van de oppervlakte voor paprika. Weliswaar komt er enerzijds enig areaal bij door nieuwbouw van kassen en aankoop van tomatenkassen door paprikatelers. Anderzijds richten diverse kwekers paprikakassen in voor andere teelten (aardbei, aubergine, planten). Netto verwachten we in Nederland in 2026 een areaal van zo’n 1.600 hectare, wat door cijfers van enkele zaadleveranciers wordt bevestigd.

Producties per vierkante meter naar verwachting lager in 2026

De producties van paprika per vierkante meter waren in 2025 hoog door veel zonuren. Aangezien er niet veel verandert in de rassenkeuze voor 2026, verwachten we hetzelfde gemiddeld vruchtgewicht. Als er al nieuwe rassen worden geteeld, zijn die vaak meer gericht op (virus-)resistenties, lager aan te houden teelttemperatuur en/of daling van arbeidskosten. Bij een kleine terugloop van het aantal zonuren naar een gemiddeld niveau, komt dit jaar de productie per vierkante meter in Nederland daardoor naar verwachting weer iets lager uit.

Als we voor 2026 een areaaldaling van zo’n 4% inschatten ten opzichte van 2025 en daarnaast de productiestijging per vierkante meter van 3% uit 2025 weer verloren gaat, komen we uit op een verwachte krimp van 7% in de paprikaproductie, die dan uitkomt op 420-430 miljoen kg. De prijs kan dan ergens tussen de niveaus van 2024 en 2025 komen te liggen. Hogere consumpties worden daarbij niet meegenomen, maar die verwachten we ook niet direct.

In de onlangs uitgebrachte Global Greenhouse Update 2026 besteden we aandacht aan de wereldwijde ontwikkelingen in de bedekte teelt. Ook de kijk van Nederlandse toeleveranciers op diverse markten komt daarin aan bod. Hun verwachtingen over omzetgroei voor 2026 zijn duidelijk lager dan een jaar eerder (zie figuur 3). Leveranciers verwachten nog steeds groei van hightech glastuinbouw in Canada en de Verenigde Staten. De omzetgroeiverwachtingen voor de Perzische Golf, Turkije en Noord-Afrika zijn aanzienlijk verminderd. Ook voor andere regio’s zijn de verwachtingen het afgelopen jaar naar beneden bijgesteld. De grootste uitzondering is de (belangrijke) Nederlands-Belgische markt, waar de omzetverwachtingen iets zijn verbeterd. Daarmee vormt deze markt een klein lichtpunt voor de Nederlandse leveranciers. Dit strookt ook wel met de score van onze tuinbouwbarometer. De tuinbouwbedrijven in Nederland zitten goed bij kas en kunnen investeren in automatisering of de energietransitie.