Zó test je een businessidee in één weekend (met Lean Canvas)
Loop je al een tijdje rond met een businessidee? Dan wil je natuurlijk weten of de markt er ook echt op zit te wachten. Om daarachter te komen, hoef je niet meteen maanden aan een ondernemingsplan te werken of veel geld in een product te investeren. Met een vereenvoudigde versie van het Lean Canvas krijg je in één weekend al een eerste indruk van de potentie van je idee. Zó pak je dat aan!
Meteen aan de slag met je businessidee?
Download het invulbare stappenplan Test je businessidee in één weekend. Hierin kun je de stappen uit dit artikel meteen invullen en houd je alle inzichten overzichtelijk bij.
Vrijdagavond: zet je businessidee op papier met onderdelen uit Lean Canvas
Je hebt je businessidee waarschijnlijk al aardig in je hoofd zitten. Toch helpt het om het op papier te zetten. Zo maak je je idee concreter en ontdek je welke onderdelen nog gebaseerd zijn op aannames in plaats van feiten. Die aannames ga je de rest van het weekend testen. Een handige methode hiervoor is het Lean Canvas. Hiermee breng je de belangrijkste onderdelen van je businessmodel overzichtelijk in kaart, letterlijk op één vel papier. Het volledige model is best uitgebreid. Om je idee snel te toetsen, pikken we er voor dit weekend daarom een aantal onderdelen uit. Beantwoord deze 5 vragen:
Wil je je volledige businessmodel in kaart brengen?
Dan kun je ook aan de slag met het Business Model Canvas. Daarmee werk je je businessmodel uit aan de hand van 9 bouwstenen. Download hier een gratis voorbeeld en ga aan de slag.
Zelf aan de slag met het Business Model Canvas?
Zelf aan de slag met het Business Model Canvas? Hieronder vind je een blanco invulmodel van het Business Model Canvas. Download de pdf, print op A3 en ga aan de slag.
Zaterdagochtend: bepaal wat je wilt testen
Je eerste opzet staat vol met aannames: dingen waarvan je denkt dat ze kloppen, maar die je nog niet zeker weet. Je denkt bijvoorbeeld dat je doelgroep een bepaald probleem heeft, jouw oplossing interessant vindt of bereid is een bepaalde prijs te betalen. Het wordt lastig om al die aannames in één weekend te testen. Kies daarom één of 2 aannames die het belangrijkst zijn voor het slagen van je idee. Stel jezelf de vraag: wat moet absoluut kloppen om van mijn bedrijfsidee een succes te kunnen maken?
Neem Noor, die een bezorgservice voor gezonde lunches voor thuiswerkers wil starten. Zij doet bijvoorbeeld de volgende aannames:
Voor Noor is het het belangrijkste om te weten of thuiswerkers daadwerkelijk behoefte hebben aan haar lunchservice en ervoor willen betalen. Dat zijn dus de 2 aannames die ze dit weekend gaat testen.
Bepaal vooraf wanneer je test geslaagd is
Bedenk voordat je gaat testen welk resultaat voor jou voldoende is om verder te gaan. Bijvoorbeeld: ‘Ik spreek 5 thuiswerkers en wil dat minimaal 3 van hen een proeflunch willen reserveren.’ Zo voorkom je dat je achteraf vooral de reacties onthoudt die bevestigen wat je zelf al dacht.
Zaterdagmiddag: bedenk hoe je je aannames gaat testen
Nu je weet wat je wilt testen, is de volgende vraag: hoe ga je dat doen? Kies een test die je snel kunt uitvoeren en waarmee je direct iets kunt leren van potentiële klanten. Je hoeft daarvoor nog geen complete website te bouwen of een werkend product te hebben.
In gesprek met je doelgroep
De makkelijkste manier is vaak om met mensen uit je doelgroep in gesprek te gaan. Zoek bijvoorbeeld 5 potentiële klanten die je zondag kunt spreken. Je kunt ze vinden via je eigen netwerk, LinkedIn, een relevante online community of op een plek waar je doelgroep veel komt. Bedenk vervolgens welke vragen je wilt stellen. Wil je weten of het probleem dat jij ziet daadwerkelijk bestaat? Vraag dan bijvoorbeeld:
Tip: probeer vooral mensen te spreken die echt binnen je doelgroep vallen en niet alleen vrienden, familie of collega’s. 5 reacties uit je doelgroep leveren vaak meer bruikbare inzichten op dan een grotere groep mensen voor wie je aanbod niet bedoeld is.
Zo onderzocht InfraBlades eerst de markt
Joep Bröcker en zijn compagnon Boris Kloeg wilden afgedankte windturbinebladen hergebruiken als bruggen. In plaats van meteen hun product te bouwen, gingen ze eerst in gesprek met onder meer gemeenten, transportbedrijven en energieleveranciers. Zo onderzochten ze niet alleen of hun idee technisch haalbaar was, maar ook of de markt erop zat te wachten. Lees het interview met jonge ondernemer Joep van InfraBlades.
Jonge ondernemer
Maak je oplossing concreet, zodat je die ook aan potentiële klanten kunt voorleggen. Dat hoeft nog geen werkend product te zijn. Een korte beschrijving, schets, prototype of voorbeeld van je aanbod is vaak al genoeg.
Noor kan bijvoorbeeld een eenvoudig lunchaanbod maken met 3 mogelijke lunches, een prijs van € 11,50 per lunch en een abonnement van 3 lunches per week voor € 10 per lunch. Zo kan ze zondag niet alleen onderzoeken of thuiswerkers het probleem herkennen, maar ook wat ze van haar oplossing vinden én of ze ervoor zouden willen betalen.
Zo testte Hable One hun product bij de juiste doelgroep
De oprichters van Hable One ontwikkelden een toetsenbord waarmee blinden en slechtzienden hun smartphone kunnen bedienen. Voordat ze hun product op de markt brachten, lieten ze een prototype door honderden mensen uit hun doelgroep testen. Met hun feedback konden ze het product verder verbeteren
Kijk niet alleen naar wat mensen zeggen, maar ook naar wat ze doen
Iemand kan enthousiast zeggen: ‘Leuk idee, dat zou ik zeker kopen!’ Maar daarmee weet je nog niet of diegene straks echt de portemonnee trekt. Probeer daarom niet alleen te luisteren naar wat mensen zeggen, maar kijk waar mogelijk ook naar wat ze doen.
Tip: bedenk een kleine actie waarmee iemand kan laten zien dat er echt interesse is. Vraag bijvoorbeeld of iemand een proefproduct wil bestellen, zich wil inschrijven voor een wachtlijst of een pre-order wil plaatsen. Je kunt ook een eenvoudige pilot of eerste versie van je product of dienst aanbieden. Zulke acties geven vaak een sterker signaal dan alleen een positieve reactie in een gesprek.
Noor kan bijvoorbeeld vragen of iemand daadwerkelijk een proeflunch wil reserveren. Dat zegt meer over haar interesse dan wanneer iemand alleen aangeeft het een leuk idee te vinden.
Zondag: leg je idee voor aan potentiële klanten
Vandaag ga je je test uitvoeren. Spreek de potentiële klanten die je hebt gevonden en probeer vooral nieuwsgierig te zijn. Je doel is niet om ze ervan te overtuigen dat je een geweldig bedrijfsidee hebt, maar om te ontdekken wat zij er écht van vinden. Begin met de vragen die je zaterdag hebt voorbereid. Daarna kun je je oplossing laten zien en vragen wat diegene daarvan vindt. Probeer waar mogelijk ook te testen of iemand daadwerkelijk actie wil ondernemen, bijvoorbeeld door een proefbestelling te plaatsen.
Presenteer je businessidee zo neutraal mogelijk
Probeer tijdens het gesprek zo min mogelijk te sturen. Vertel bijvoorbeeld niet meteen dat je het idee zelf hebt bedacht of hoe enthousiast je erover bent. Zeker bij vrienden of bekenden kan dat ervoor zorgen dat ze je niet willen teleurstellen en positiever reageren. Stel ook geen sturende vragen als: ‘Zou het niet handig zijn als…?’ Vraag liever: ‘Hoe zou je dit gebruiken?’ of ‘Wat vind je hiervan?’ Zo geef je de ander meer ruimte om eerlijk te reageren.
Vraag je vooral mensen die je kent?
Dan kun je ze ook anoniem een korte enquête laten invullen. Dat kan het makkelijker maken om eerlijk te zeggen dat ze bijvoorbeeld niet geïnteresseerd zijn of je product te duur vinden. Houd wel ruimte voor open antwoorden, zodat je niet alleen hoort wat iemand vindt, maar ook waarom.
Schrijf op wat je ontdekt
Krijg je kritiek of een antwoord waar je niet op hoopte? Juist daar kun je veel van leren. Misschien is je prijs te hoog, spreekt je aanbod niet aan of blijkt iets wat jij belangrijk vond voor je klant nauwelijks mee te spelen.
Stel: Noor ontdekt dat niet alle thuiswerkers op haar lunchservice zitten te wachten. Sommigen vinden € 11,50 te duur of hebben weinig interesse in gezond eten. Tegelijkertijd merkt ze dat thuiswerkers die veel sporten juist enthousiast reageren. Misschien is haar ideale doelgroep dan specifieker dan ze vooraf dacht. Handige informatie!
Schrijf na ieder gesprek je belangrijkste inzichten op en let op patronen. Zo ontdek je niet alleen wat er wel en niet werkt aan je aanbod, maar ook voor wie je product het meest interessant is.
Zo ontdekte OneThird dankzij de markt een nieuwe toepassing
OneThird ontwikkelde technologie om de houdbaarheid van groente en fruit te voorspellen voor telers, groothandels en retailers. Vanuit de markt kreeg het bedrijf steeds vaker de vraag of de technologie ook voor consumenten gebruikt kon worden. Daarom ontwikkelde OneThird een scanner waarmee winkelend publiek kan controleren hoe rijp groente en fruit is. Een prototype van de scanner werd vervolgens getest in een supermarkt. Zo liet OneThird niet alleen de markt meedenken over een nieuwe toepassing, maar testte het bedrijf ook in de praktijk of die aansloeg.
Zondagavond: trek je eerste conclusies
Je test zit erop! Pak de 5 vragen van vrijdag er nog eens bij en vergelijk je eerste aannames met wat je dit weekend hebt ontdekt. Welke aannames lijken te kloppen? Welke niet? En wat moet je nog verder onderzoeken? Bepaal vervolgens wat je met die inzichten wilt doen:
Noor kan bijvoorbeeld besluiten om haar lunchservice eerst verder te testen onder sportieve thuiswerkers. Ook kan ze verschillende prijzen of gerechten uitproberen om te ontdekken wat het beste aanslaat.
En blijkt er nauwelijks interesse te zijn? Ook dat is een waardevolle uitkomst. Je weet dat nu voordat je veel tijd en geld in je idee hebt gestoken. Je kunt je idee aanpassen, een andere richting onderzoeken of besluiten dat dit niet het juiste idee is.
Zie dit weekend als een startpunt
Dit weekend heb je een eerste indruk gekregen van de potentie van je businessidee. Maar of je idee ook echt een succes wordt, weet je natuurlijk nog niet. Zo’n weekend-test vervangt geen uitgebreid marktonderzoek. Gebruik de inzichten daarom als startpunt om je idee verder aan te scherpen. Ontdek stap voor stap wat werkt, waar je kansen liggen en welke aannames je nog verder wilt onderzoeken. Succes!
