CPO Boserf: samen bouwen, leven én wonen in Veldhoven

31 mei 2023 13:08

Op een prachtige plek aan de rand van een bos in Veldhoven wordt de laatste hand gelegd aan dertien energieneutrale woningen. Het bijzondere daarvan: die ontwikkelden de bewoners zelf, net als een gezamenlijke woning die ze met elkaar delen. Eddy en Anita Markovic zijn twee van de leden van dit zelfbouwproject (CPO Boserf). ‘We kwamen de nodige hobbels tegen, maar als ik nu de huizen zie, word ik ongelooflijk blij.’

CPO Boserf

In de regio neemt het aantal CPO-projecten flink toe. Daarbij nemen de toekomstige bewoners zelf de rol van ontwikkelaar voor hun rekening. Het voordeel: veel keuzevrijheid. ‘Van welke aannemer je wil tot het type dakgoot’, zegt Eddy. ‘Dat betekent óók veel uitzoekwerk. Maar dat vergeten we als we dadelijk de sleutel hebben.’ Samen met zijn vrouw Anita stapte hij vier jaar geleden een informatiebijeenkomst over CPO Boserf binnen. ‘We waren meteen verkocht. Vooral de ligging en het idee van een kleinschalige woongemeenschap sprak ons aan. We willen wonen en leven door dingen samen te doen. Dat staat hier centraal.’

Impact van corona

Het CPO-project startte in coronatijd, wat – zo bleek later – flinke impact had op het hele verloop ervan. Naast Eddy en Anita haakte er nog één stel aan, te weinig om daadwerkelijk aan de slag te gaan. Anita: ‘Corona sloeg iedereen lam. Hoewel er veel interesse was, stapten maar weinig mensen in. Wij geloofden in het project, dus we bleven werven.’ Met resultaat: na enkele maanden waren er genoeg geïnteresseerden voor elf huizen en kon er ontwikkeld worden. Niet veel later gooide corona opnieuw roet in het eten. ‘De houtprijzen schoten in die tijd flink omhoog’, zegt Eddy. ‘We wilden voor houtbouw gaan, maar hierdoor moesten de meesten overstappen op steen. De gestegen bouwkosten zorgden er ook voor dat zes leden moesten stoppen. Weer waren we met te weinig man om het project door te laten gaan. Ondertussen hadden we wel al in ons huis geïnvesteerd. Een spannende tijd.’

Klaarstaan voor elkaar

Iedereen kan zich inschrijven voor CPO-projecten. Soms wordt ervoor gekozen om er een leeftijdsgrens aan te verbinden, maar dat is niet standaard. Waar CPO Boserf eerst alleen voor senioren bedoeld was, lieten ze dat concept na enige tijd los. Anita: ‘Jongere mensen hadden ook interesse, merkten we. Door hen niet uit te sluiten, werd het project weer haalbaar. Straks is de jongste bewoner 54 en de oudste 76. Dat vind ik eigenlijk wel leuk.’ Anita en Eddy betrekken één van de vier vrijstaande huizen, de rest zijn rijtjeshuizen. Alle woningen liggen met de voordeur aan een gemeenschappelijk erf en er is een gezamenlijke woning waar de bewoners elkaar ontmoeten. ‘Dat betalen én onderhouden we samen. Het sociale aspect vinden we belangrijk. Zo woont een van de bewoners nu nog in een grote woning, in een wijk waar weinig andere gepensioneerden wonen. Hij kan niet wachten om vaker mensen om zich heen te hebben. Klaarstaan voor elkaar, daar draait het bij ons om.’

Begeleiding door Rabobank

De hogere bouwkosten zorgden er niet alleen voor dat een aantal CPO-leden afhaakten. Eddy en Anita moesten uiteindelijk ook naar de bank. ‘Samen met de gestegen rente zorgde het ervoor dat we toch een kleine hypotheek nodig hadden’, zegt Eddy. ‘Daarvoor klopten we eerst bij een andere bank aan, maar we merkten al snel dat zij onze situatie lastig vonden. Het gaat om een CPO-project, waarbij we ook nog eens één huis met elkaar delen. Dat is best risicovol voor een bank.’ Een tip van de initiatiefnemer van CPO Boserf – stichting KilimanjaroWonen – leidde naar Rabobank. ‘We merkten meteen dat zij veel ervaring hebben met CPO-projecten. Dat praat makkelijk. Bij dit soort projecten moet je heel veel hokjes afvinken en documenten aanleveren. Daar zijn we door de Rabobank-adviseur in begeleid. Vanwege deze fijne ervaring hebben we later ook de collectieve verzekering én de verenigingsrekening bij Rabobank ondergebracht. Hun expertise over CPO-projecten en de prettige communicatie gaven daarbij de doorslag.’

Loslaten

Anita en Eddy blikken terug op een vierjarige periode met pieken en dalen. Wat hen meeviel? ‘De samenwerking met andere bewoners. Je moet toch met mensen die je nog niet goed kent keuzes maken. Dat ging verrassend relaxt’, zegt Eddy. Anita vult aan: ‘We hebben ook wel geleerd om dingen los te laten. Ik hoef bijvoorbeeld niet per se een moestuin, maar als ik zie hoe blij anderen ervan worden, dan geniet ik daarvan.’ Als Eddy anderen die een CPO-project starten, een tip moet geven, is het wel: ‘Overleg veel, luister naar elkaar en durf eerlijk te zijn. En vergeet niet om te genieten van het proces.’

Over de CPO-desk

Wie aan de slag wil met Samen Zelfbouwen of hier vragen over heeft, kan terecht bij de CPO-desk van Rabobank in de regio Oost-Brabant. Niek Pietersma werkt er als adviseur. ‘CPO-verenigingen komen met vragen bij ons als: hoe regelen we het met verzekeringen? Hoe zit het met regelgeving? Maar ook: waar moeten we überhaupt beginnen, als we een CPO-project willen starten? Daarover geven we advies, we hebben namelijk veel kennis over het onderwerp in huis en een flink netwerk opgebouwd. Dat doen we ook door presentaties te geven bij CPO-verenigingen. Intussen hebben we een flink netwerk opgebouwd.’

Volgens Niek past Samen Zelfbouwen bij de coöperatieve gedachte van Rabobank. ‘Het sámen doen, staat centraal. Je ziet bijvoorbeeld dat veel buurtgenoten al een band opbouwen terwijl ze nog niet eens naast elkaar wonen.’ Rabobank wil CPO-projecten dan ook versnellen, met de Rabo Ontwikkelbijdrage: een bedrag van maximaal 5.000 euro ter compensatie van de opstartkosten. Maar er zijn meer financieringsmogelijkheden. ‘CPO-projecten zijn over het algemeen duurzaam. Daardoor komen ze vaak ook in aanmerking voor de Rabo duurzaamheidskorting, waardoor de hypotheekrente verlaagd wordt. Informeer ernaar bij de CPO-desk.’

Meer weten of zelf een CPO-project starten?

Bekijk ons digizine https://rabo.nl/ob/samen-zelfbouwen-magazine of neem direct contact op met de CPO-desk via cooperatiefbouwen.OBR@rabobank.nl.