De huidige beursmalaise in historisch perspectief

22 juni 2022 16:17

Er is al veel tegenslag verwerkt in de prijzen van aandelen, want waarderingen staan circa 25% lager dan aan het begin van het jaar. Maar wordt de recessie zwaarder dan waar de markt nu rekening mee houdt, dan verwachten we dat de koersen langer nodig hebben om de bodem te bereiken. Een stevige en plotselinge omslag laat dan nog op zich wachten.

De wereldindex voor aandelen is met 16% in euro en 22% in dollars gedaald. Bij een daling van ten minste 20% spreken we van een bearmarkt. Zo’n sterke marktcorrectie komt eens in de zoveel tijd voor. Als we naar de cijfers kijken en we vergelijken de crises van de afgelopen twintig jaar met elkaar, dan kunnen we stellen dat uitgaande van ons basisscenario er een flinke stap richting de bodem is gemaakt.

Bearmarkten vergeleken

In de tabel hieronder staan de grootste vijf beursdalingen (van hoogste tot laagste punt) sinds de start van de brede wereldindex in euro en dollars en het aantal dagen dat zo’n verkoopgolf (sell-off) duurt. De gemiddelde duur van de hoogste punt tot de bodem is ruim 300 dagen.

We zijn nu 164 dagen onderweg in de huidige verkoopgolf. Daarmee zitten we op grofweg de helft van de gemiddelde lengte van de daling. Een gemiddelde daling is voor de wereldindex ruim 30%, maar daarin zijn diepe crises meegenomen die het gemiddelde sterk omhoog helpen. De Amerikaanse S&P 500 laat sinds 1987 over zeven crises een gemiddelde drawdown van 33% zien, dat is dezelfde orde van grootte.

De bodem is het omslagpunt, waarna een lange herstelperiode volgt met bovengemiddelde rendementen. Opvallend is dat het omslagpunt vaak komt wanneer negatief nieuws nog de boventoon voert. Zo was de omslag tijdens de Grote Financiële Crisis op 9 maart 2009 en voor de pandemie was dat op 23 maart 2020.

Van dotcom tot corona

De diverse beurscrises die we hebben gehad verschillen in zwaarte en hebben dus ook een wisselend effect op de koersen. Zo werd de dotcom-crisis (-50%) gekenmerkt door extreme waarderingen en een stevige recessie. In de Grote Financiële Crisis van 2007 tot 2009 (-53%) stond heel het financiële systeem onder druk en hadden we te maken met een zeer zware recessie. Daar is momenteel geen sprake van.

De laatste bearmarkt die we hebben gehad, is de coronacrisis. Hierbij daalde de markt in 33 dagen tot het laagste punt van -34%. De ongekende impulsen vanuit overheden en centrale banken zorgden in de maanden erna voor een fors herstel, waardoor de uiteindelijke periode van de bearmarkt relatief kort was. In de andere twee periodes (2015: devaluatie China en 2018: handelsoorlog) was er geen sprake van een (zware) recessie. Daar vielen de koersdalingen dan ook relatief mee met dalingen van -16%.

Plotselinge omslag volgt op diepe daling

We kunnen op basis van de historie concluderen dat als we een forse recessie weten te vermijden, er al veel is ingeprijsd in de koersen. Maar wordt de recessie zwaarder dan waar de markt nu rekening mee houdt, dan verwachten we dat de koersen nog langer nodig hebben om het laagste punt te bereiken. Een stevige en plotselinge omslag laat dan nog op zich wachten.

Voor de komende periode blijft de onzekerheid hoog, wat de noodzaak van een goed gespreide portefeuille en een langetermijnfocus onderstreept. De omslag komt vaak onverwachts en de historie wijst uit dat na het bereiken van de bodem de beurzen weer snel op kunnen veren. Uiteindelijk is de looptijd van je beleggingen en niet de timing van de markt bepalend voor de vermogensopbouw op lange termijn.

Goed om te weten. Aan beleggen zijn risico’s verbonden. De waarde van je belegging kan fluctueren. In het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst. Je kunt (een deel van) je inleg verliezen.