Van bloesem tot bord: samen beschermen we bestuivers

Tussen de kersenbomen in haar kas loopt Yvonne van Leeuwen-Vreeswijk van fruitteeltbedrijf Kersenmeisje langs de bloesem. Ze stopt en luistert. Hoort ze bijen? Iedere goed bestoven bloem kan later een kers worden. ‘Veel fruitsoorten zijn sterk afhankelijk van bestuivers’, zegt ze. ‘Zonder hen wordt onze voedselvoorziening kleiner en minder zeker.’

Tijdens de vroege bloei zet haar imker bijenkasten in de kas. Yvonne doet er alles aan om het de bijen naar de zin te maken. ‘Buiten, waar we perenbomen hebben, laten we paardenbloemen en andere kruiden groeien in het gras. Vroeger moest een boomgaard netjes zijn: kort gras en geen onkruid. Dat is veranderd. Want in de bloemen en kruiden vinden de insecten nectar en stuifmeel. Ook hebben we rommelhoekjes met hout en hoopjes zand. De insecten kunnen zich daar lekker nestelen.’

Een paradijsje voor bijen, dus. Toch ziet Yvonnes imker dat bijenvolken het moeilijk hebben. Dat zien ook andere imkers. Dat heeft meerdere oorzaken, zegt imker Marjolein Groen van Bijenhoudersvereniging Kromme Rijn, Lek en IJssel. ‘Door de afname van biodiversiteit is er minder voedsel. En door de warmere nazomers vliegen bijen langer door. Daardoor leven ze korter.’

Sinds een aantal jaren is er een andere boosdoener bij: de Aziatische hoornaar of geelpoothoornaar. Marjolein: ‘Die eet bijen en jaagt bij de kast. Bijen durven daardoor niet meer uit te vliegen, terwijl ze stuifmeel moeten halen om sterk de winter in te gaan.’ Ook voor fruittelers kan de hoornaar problemen geven, vertelt Yvonne. ‘Hij eet soms van rijpe peren en kan tijdens de pluk een risico vormen voor plukkers.’ Juist de combinatie van oorzaken maakt het lastig voor de bijen. ‘Onze vereniging helpt zo’n 35 fruittelers met bestuiving’, vertelt Marjolein. ‘Dit jaar moesten we voor het eerst de hulp inschakelen van imkers buiten onze vereniging om genoeg bijen te hebben.’

Yvonne wilde in actie komen. ‘Ik vroeg mijn imker: wat zou helpen? Hij noemde het bestrijden van de hoornaar.’ Ze bracht het onderwerp naar de ledenraad van Rabobank. Ledenraadslid Erica van der Leeuw-Verkerk zag meteen het bredere belang. ‘Bestuivers zijn onmisbaar voor onze voedselvoorziening. Als zij onder druk staan, raakt dat ons allemaal. Daarom hebben we dit initiatief ondersteund met een financiële bijdrage.’

Yvonne en Erica bespraken met Marjolein hoe Rabo de bijenvereniging kon steunen. Al snel werd duidelijk waaraan behoefte was: stofzuigers en beschermende pakken om hoornaarnesten veilig te kunnen verwijderen. ‘Rabobank hielp ons al eerder bij de aanschaf van een zenderset om de nesten op te sporen’, zegt Marjolein. ‘Met de nieuwe bijdrage en de opbrengst van een crowdfunding hebben we de stofzuigers en pakken gekocht. In één week tijd hebben we al zeven nesten verwijderd. Heel fijn. Het voelt iedere keer alsof we een prijs gewonnen hebben.’

Ook in Gooi en Vechtstreek zet Rabobank zich in voor de bij. Rond Breukelen krijgt het onderwerp aandacht via Kei voor de Bij. De Bijenschans kreeg vanuit het Rabo Stimuleringsfonds een bijdrage voor educatie en bewustwording over het belang van bijen. En via Coöperatief Dividend financieren we al jaren bijenkasten binnen het BeeSelective-programma. Ook jij kunt bestuivers helpen. Laat bloemen en kruiden bloeien, maai minder vaak en maak ruimte voor hout of zand. En zie je een Aziatische hoornaar? Meld die via waarneming.nl of sluit je aan bij een lokale zoekgroep.

Heb jij een initiatief dat jouw buurt een beetje beter maakt? Kijk dan of het Rabo Stimuleringsfonds jouw idee verder kan helpen.