Industrieupdate februari 2020

Industrie-update februari 2020

Geen tijd om het artikel te lezen? Ga direct naar:

    Manarm produceren verhoogt productiviteit

    De Rabobank heeft eerder zes trends geïdentificeerd waarop bedrijven kunnen inspelen om toekomstbestendig te groeien. Het gaat om de volgende trends:

    1. Manarm produceren.
    2. Dienstverlening toevoegen.
    3. Verschuiving van hardware naar software.
    4. Maatwerk leveren tegen lagere kosten.
    5. Werk maken van circulaire business modellen.
    6. Nieuwe samenwerkingsvormen aangaan.

    In deze update gaan we verder in op de eerste trend van manarm produceren (het verlagen van de directe loonkosten in het productieproces). Waar liggen kansen en hoe kun je er je voordeel mee doen? En dat niet alleen: twee succesvolle ondernemers delen hun verhaal over innovaties in geautomatiseerde productielijnen: doe er je voordeel mee!

    2019 eindigt met kleine plus

    De industriesector bestaat uit vele verschillende deelsectoren. Binnen deze deelsectoren bestaan grote verschillen ook als het gaat om economische ontwikkelingen. Zo liet de machine-industrie in 2019 een gezonde groei zien. Machines bleken zelfs het belangrijkste exportproduct gemeten in toegevoegde waarde. De chemische industrie en de transportmiddelenindustrie staan daarentegen zowel qua productie als omzet duidelijk in de min.

    Dat de transportmiddelenindustrie minder presteert is niet geheel verrassend gezien de ontwikkelingen in Duitsland. Toch lijkt de Nederlandse industrie minder gevoelig voor de Duitse industriële malaise dan eerder gedacht. De verwachting was namelijk dat het Nederland ook zou raken gezien de onderlinge afhankelijkheden met Duitsland. De automotive-industrie mag in Nederland dan wel veel kleiner zijn, maar juist doordat Nederlandse bedrijven gemiddeld gezien ook veel kleiner zijn dan in Duitsland, kunnen ze zich flexibeler aanpassen aan veranderende marktomstandigheden. Een gegeven waar de markt zijn voordeel nu mee doet.

    Productie en omzetontwikkeling sectoren

    Figuur 1: Productie en omzetontwikkeling sectoren

    Druk op verhogen van productiviteit

    De Rabobank verwacht dat voor veel deelsectoren in de industrie de marktomstandigheden gaan verslechteren. Zo neemt het producentenvertrouwen iets af vanwege nationale en internationale onzekerheid. Ondernemers kunnen moeilijk inschatten wat de consequenties zijn van de handelsoorlog tussen de VS en China, net als de ontwikkelingen rondom de Brexit. Ook op nationaal niveau speelt er genoeg rondom de stikstofproblematiek. Rabobank verwacht dat de industrie in 2020 consolideert en voor 2021 licht daalt.


    Procesinnovatie belangrijk

    Om weerbaar te zijn tegen de verslechterde marktomstandigheden, adviseren wij bedrijven de komende tijd vooral te investeren in procesinnovatie. Dit is een voorwaarde om productiekosten naar beneden te brengen en hiermee concurrerend te blijven produceren.


    Technologie en personeel belangrijkste drivers

    Naast innovatie, bieden nieuwe productiemethoden ook mogelijkheden om de productiviteit te verhogen en tegemoet te komen aan klantwensen. Versnelde implementatie hiervan wordt aangewakkerd door digitalisering en het gebrek aan beschikbaar personeel in de industrie.

    “Om weerbaar te blijven, is procesinnovatie essentieel.”

    Tabel: Productie en omzetontwikkeling sectoren

    20182019p2020p2021p
    Landbouw, bosbouw en visserij-2,60,60,3-0,6
    Industrie4,50,40,1-1,4
    Bouwnijverheid7,55,2-2,5-1,0
    Handel3,02,92,00,9
    Vervoer en opslag3,31,1-0,8-0,3
    Horeca4,30,31,31,3
    Informatie en communicatie3,83,33,23,2
    Specialistische zakelijke diensten4,14,32,01,8
    Verhuur overige zakelijke diensten5,61,82,21,9
    Onderwijs0,61,91,92,0
    Gezondheids- en welzijnszorg1,82,72,32,8

    Bron: CBS, 2020

    Manarm produceren: 7 tips

    Nederland loopt niet voorop als het gaat om manarm produceren. Sterker nog, we staan nog aan het begin van de grootschalige inzet van robottechnologie. Gezien de noodzaak om de productiviteit te verhogen en de kosten te verlagen, is het thema zeer actueel. Tegelijkertijd zijn er wel een aantal uitdagingen voor ondernemend Nederland:

    • Veel ondernemers zien kansen om meer af te zetten, maar lopen tegen de grenzen aan van hun productiecapaciteit.
    • Het verlagen van de productiekosten is noodzakelijk om meer concurrerend te zijn. 
    • Er moet betere kwaliteit worden geleverd door minder fouten te maken en hogere leveringsbetrouwbaarheid.
    • Meer flexibiliteit inbouwen om zo sneller te kunnen leveren.
    • Personeelstekort dwingt ondernemers om manarm te produceren.
    • Werk aantrekkelijker en minder belastend maken.

    Meer dan alleen robotisering

    Manarm produceren is niet hetzelfde als mensen vervangen door robots! Het gaat om procesoptimalisatie waarbij naar het totale systeem wordt gekeken. Er gaat bijvoorbeeld veel tijd zitten in kwaliteitscontroles door mensen. Door te zorgen voor een reproduceerbaar proces kan veel tijd en geld bespaard worden op tussentijdse controles. Veel ondernemers willen manarm produceren maar onderschatten de complexiteit om het goed te implementeren. Onderstaande tips geven een duwtje in de juiste richting.


    Tips voor succes

    1. Kwantificeer je bedrijfsdoelstellingen en ga vervolgens na hoe manarm produceren hieraan kan bijdragen. Waar liggen kansen?
    2. Oriënteer je breed bij collega-ondernemers en leveranciers, doe ideeën op!
    3. Zorg voor een interne projectmanager met voldoende kennis en tijd om processen in kaart te brengen.
    4. Ga je ervoor? Neem dan je personeel vanaf de planfase mee zodat er draagvlak is voor implementatie en relevante ervaring wordt meegenomen.
    5. Blijf zelf in de lead en maak je niet te veel afhankelijk van een externe partij. 
    6. Reduceer onzekerheid door schaduw te draaien en pas over te gaan als het zeker is dat alles werkt conform je programma van eisen.
    7. Ga met je accountmanager van de Rabobank na of leasing een aantrekkelijke financieringsvorm is.
    “Manarm produceren is niet hetzelfde als mensen vervangen door robots!”

    Leer en inspireer: voorbeelden uit de praktijk

    Case | Van Vuuren: dagproductie binnendeuren meer dan verdubbeld Case | Van Noordenne: enorme stijging in productiviteit door robotisering

    Kees de Schipper

    Kees de Schipper

    • Sectorspecialist
    • Industrie
    (06) 82 47 37 89 LinkedIn
    Yorick Cramer

    Yorick Cramer

    • Sectorspecialist
    • Industrie
    (06) 51 11 28 29 LinkedIn