“Omarm het digitale veld op een goede manier”

Door digitalisering kan de Nederlandse zorg nog beter worden dan hij nu al is. Maar het kost tijd om alle participanten in dat proces mee te nemen, vindt Jan Kimpen, Chief Medical Officer bij Philips.

eHealth-oplossingen

“Een patiënt heeft nog steeds een een-op-een-relatie met een arts, terwijl er veel meer zorgverleners aan zijn gezondheid bijdragen én de patiënt zelf ook kan bijdragen aan zijn eigen gezondheid”, zegt Jan Kimpen. “eHealth-oplossingen dragen ertoe bij dat zorgprofessionals veel gemakkelijker in multidisciplinaire teams kunnen samenwerken en informatie kunnen uitwisselen, niet alleen binnen instellingen maar ook transmuraal. Een patiënt krijgt daardoor niet alleen een beter advies, maar wordt zelf onderdeel van het team omdat hij zelf mogelijkheden krijgt om dingen thuis te meten.”

Continu meten

Een goed voorbeeld vindt Kimpen de samenwerking van Philips met het Radboud UMC Nijmegen. “Voor jonge mensen met diabetes I zijn we een digitale oplossing aan het ontwikkelen met een app en enkele verbonden apparaten zoals een wearable activiteitenmonitor, een weegschaal en een bloedglucosemeter. Patiënten kunnen zelf gegevens invoeren: wat hebben ze gegeten, hoelang hebben ze gesport, zijn ze gespannen? Tegelijkertijd is het mogelijk om met de app de bloedsuikerwaarden te streamen die ze met hun glucosemeter meerdere keren per dag meten. Een arts kan al die informatie toevoegen aan de medische informatie die hijzelf heeft en vervolgens gebruiken in het gesprek met de patiënt. Ook de informatie die een patiënt in de loop der tijd zelf verzamelt, komt in zijn EPD terecht. De patiënt krijgt zo zelf meer inzicht in zijn ziekte en artsen en andere zorgprofessionals kunnen hun zorg verbeteren. Het grote voordeel van deze digitale oplossing is dat je continu meet, waardoor je een continu beeld krijgt van het ziekteverloop van een patiënt.”

Met enkele cardiologengroepen in Nederland heeft Philips een vergelijkbaar zelfmonitoringproject gedaan. Daarbij kregen 200 patiënten met hartfalen thuismeetapparatuur, waarmee ze dagelijks hun vitale functies konden meten. De gegevens werden automatisch opgeslagen in een digitale omgeving waar de arts toegang toe had. Wanneer er een tendens tot verslechtering was, nam de hartfalenverpleegkundige contact op. “Een hartfalenverpleegkundige en arts kunnen zo veel sneller een tendens voor oplopende bloeddruk zien. Door op tijd de medicatie aan te passen, een dieetadvies te geven of de patiënt te stimuleren wat meer te bewegen is het aantal heropnames met 52 procent afgenomen, de zorgkosten per patiënt met 26. En we zien vergelijkbare resultaten in andere studies op andere plekken in de wereld.”

Geen big bang

Kimpen is van mening dat de Nederlandse gezondheidszorg nog beter kan worden door de digitale mogelijkheden die er nu zijn. “We zijn dagelijks getuige van deze digitale transformatie. Dat gaat niet met een big bang zoals sommigen denken, maar in stappen. Soms snel, soms trager. Je hebt de tijd nodig om alle participanten in het proces mee te nemen. Allereerst zijn patiënten niet allemaal dezelfde mensen. Er zijn er die zoals vanouds naar de dokter willen gaan voor een goed advies. Maar er zijn ook mensen die meer regie willen, die hun afspraken kunnen inplannen en mee willen bepalen over de therapie. Die mensen willen in de ‘driver’s seat’ zitten, zoals ze ook een reis boeken of hun bankzaken regelen. Die patiënten moeten wij daarvoor mogelijkheden bieden en leren hoe zij die nieuwe functionaliteiten goed gebruiken.”

“Ten tweede moeten we de zorgverleners leren omgaan met de nieuwe mogelijkheden. Al heel wat ziekenhuizen hebben hun portals geopend voor patiënten die thuis hun uitslagen van bloedonderzoek of röntgenonderzoek bekijken. Voor de zorgverlener betekent dat een andere manier van werken. Plots zijn zij niet meer degene die de uitslag aan de patiënt vertelt, maar heeft de patiënt al gegoogeld wat zijn uitslag kan betekenen. Als een patiënt niet meer zo vaak naar een dokter hoeft en thuis met alle digitale middelen een deel van zijn zorg regelt, dan zullen we ook onze modellen van financiering en organisatie moeten aanpassen. Hoe? Dat is nog niet helder, maar een ander vergoedingenmodel, geënt op populatiebekostiging, kan daarvoor aanknopingspunten bieden.”

Kaf van het koren

Het vergt tenslotte iets van IT-architecten om zoveel mogelijk digitalisering op een vergelijkbare manier in te voeren. “Essentieel is dat apparaten aan elkaar te koppelen zijn en data op eenzelfde manier worden opgeslagen. Recent zijn we als Philips daarom samen met Europese universiteiten, medische centra en vijf zorgregio’s in Europa een onderzoek gestart waarbij we op een gestandaardiseerde manier per land inventariseren welke uitkomsten eHealth-projecten bieden als het gaat om kwaliteit van zorg en reductie van zorgkosten. Die projecten zetten we af tegen een aantal gestandaardiseerde uitkomstmaten, zoals impact op de zorgvraag, mortaliteit van chronisch zieken, aantal opnames en opnameduur. Aan het einde van het onderzoek willen we een goed beeld hebben welke eHealth-oplossingen echt waarde toevoegen voor de patiënt en de zorg in zijn geheel. Daarbij kijken we niet alleen naar het proces, maar vooral naar de uitkomsten. We willen daarmee het kaf van het koren scheiden, maar ook vergelijkbare data uit de verschillende landen voor analyse gebruiken.”

Uitkomstparameters

Kimpen is optimistisch over de mogelijkheden van eHealth in Nederland. “We zijn er klaar voor en vinden het prettig en belangrijk om er mee bezig te zijn. Minister Schippers heeft het als een van haar speerpunten in haar beleid benoemd. We hebben hier een innovatief klimaat met vele start-ups die met gezondheidsoplossingen komen. Ik raad bestuurders van zorginstellingen aan het digitale veld te omarmen. Doe het voorzichtig op een goede manier en bied je patiënten die digitale oplossingen aan die echt waarde toevoegen. Concentreer je op uitkomstparameters. Het is een buitengewoon spannend veld, we zullen nog veel moeten leren. Maar hoe dan ook, eHealth wordt echt een onderdeel van de zorg.”

“Tijd voor een systeemsprong in de zorg”

eHealth: must voor cliënt én zorgprofessional

“Alles wat digitaal kan, gáát ook digitaal”

Nederland als ‘testbed’ voor zorginnovatie?

Terug naar het overzicht

Contact

Rabobank